Le Professeur / Holen Mor - Table des Matières .
Le Professeur / Holen Mor
- TABLE DES MATIERES -
Le Professeur
I - Préface / Dédicace : La Croisée des Chemins
II - Première Partie : Terre Nouvelle
1 - Couleurs d'Âmes - 2 - Esther - 3 - L'Amour Ne Finira Jamais ... - 4 - Vertige - 5 - Douar Nevez - 6 - Deux Jeunes Colombes .
III - Seconde Partie : La Chute
7 - Anna Schmidt - 8 - Le Prisonnier - 9 - L'Ange- 10 - La Louve - 11 - Ilsestein .
IV - Epilogue : Le Retour des Arzonnais
Holen Mor
( Sel Marin )
I - Préface / Dédicace : Pays Blanc
II - 1 - Littérature Bretonne - 2 - Nantes - 3 - Anne , la Petite Brette - 4 - Menez Hom , Montagne Magique ? - 5 - Bretagne , Pierre D'Angle , Pierre De Touche ... - 6 - La Petite Cendrillon du " Moulin au Chaix " - 7 - Gilliatt et la Pieuvre .
III - Epilogue : Et In Arcadia Ego ( Le Retour d 'Arthur )
- TABLE DES MATIERES -
DAN AR WERN - Le Professeur / Holen Mor - Table des Matières - Tous droits réservés - Pep gwir miret strizh -All rights reserved .
" Le Professeur / Holen Mor " , copyright 2023 .
HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - III - 8 - Epilogue - Et In Arcadia Ego ... ( Le Retour D'Arthur )
HOLEN MOR ( SEL MARIN )

Epilogue
8 - Et In Arcadia Ego
( Le Retour D'Arthur )
" Monstrant Regibus astra viam ... "
( Les astres montrent la route aux rois )
Devise de l'Ordre de l'Etoile
" One road was simple
Acceptance of life ,
The other road offered sweet peace ... "
Dan Fogelberg - " Nether Lands " *
Mais il y a le Graal ...
" Ne sommes-nous pas tous en quête de ce sentier perdu qui mène à un domaine si mystérieux ? " s'interroge Alain-Fournier le 4 avril 1910 avant de reconnaître :
" C'est le Pays Sans Nom , mais également celui de tout le monde ... " , songeant peut-être à cette fameuse Arcadie dont une jeune reine fut transformée en ourse par Héra , furieuse d'avoir été cocufiée par Zeus ! ( 35 )
Arcas , fruit de cet adultère , devint peu après sa mort la constellation de " La Petite Ourse ", tandis que maman Callisto , tuée d'une flèche par Artémis , fut nommée " Grande Ourse " avec ses 7 étoiles par la grâce de son amant Jupiter ... ( 36 )
Mais allons plus loin .
Nous ne pouvons en effet que constater la place privilégiée de cet animal associé à un autre ( le Cygne ) sur les armes d'un personnage historique important de cette même région du Berry , le duc Jean , fils du roi de France créateur de " L 'Ordre de l'Etoile " .
( 37 )
Et si , dans le domaine astronomique , nous voyons la Grande Ourse montrer le nord , la constellation du Cygne , quant à elle , s'élance en forme de croix d'est en ouest .
Il en est en outre de même pour les trois étoiles de la " Ceinture d'Orion " ( Delta , Êta , Zêta Orionis ) qui se lèvent à l'est et voyagent vers l'ouest jusqu'au point précis de leur rencontre avec Arcturus resplendissant au-dessus de la " Crêche " dans la constellation du " Bouvier " ( bien sûr , il s'agit de notre roi Arthur , ce " Roi Perdu " qui devrait revenir aux derniers jours de la fin des temps ) ! ( 38 )
Ce sont aussi , pour qui sait lire , ces fameux " Rois Mages " mentionnés dans l'évangile de Matthieu , adorateurs de l'enfant Jésus venant de naître à Bethléem , symboles vivants des entités primordiales de la Sainte Trinité ! ( 39 )
Mais , par la même occasion , n'étaient-ils pas venus nous annoncer la guerre et le
" Massacre des Innocents " ? ( 40 )
Puis , reviendront-ils quelque jour afin d'éveiller la Belle Endormie ( la Bretagne ) au terme d'une si longue attente ?
" Je vous en conjure , n'éveillez pas , ne réveillez pas mon Amour
avant l'heure de son bon plaisir ... "
( 41 )
Qui sait ? Citeraient-ils notre Europe ou le pays des Francs , Bretagne en tête ?
Qui sait ?
Ce tracé cruciforme ( In Hoc Signe
Vinces ) , j'ai voulu pourtant le représenter sur la carte de l'Hexagone avec la ligne méridienne reliant les deux villes d'Arques
( depuis le département de l'Aude jusqu'à celui du Pas-de-Calais ) coupée par une autre allant du Harz ( en Allemagne ) jusqu'à l'île d'Arz dans le Morbihan ( symbolisée par " Sarek " , son anagramme dans le roman de Maurice Leblanc , " l'Île aux Trente Cercueils " ) .
( 42 )
Ainsi s'envolera au-dessus du lac sombre de nos âmes doubles , remplies de souillure , le Cygne blanc partant à la recherche d'un idéal inaccessible , annonciateur de Celui qui reviendra un jour nous sauver :
" Un cygne , un cygne d'outre-mer ,
Au sommet de la vieille tour
Du château d'Armor ! " ( 43 )
Notes :
35 - " Correspondance Jacques Rivière - Alain-Fournier " , Tome II ( 1907 - 1914 ) - Lettre du 4 avril 1910 .
36 - " Mythology : Timeless Tales of God and Heroes " ( 1942 ) par Edith
Hamilton ( 1867 - 1963 ) , historienne américaine d'origine allemande , spécialiste de la mythologie grecque .
37 - " Ordre de l'Etoile " , ordre de chevalerie fondé le 16 novembre 1351 par Jean II le Bon ( 1319 - 1364 ) , roi de France .
38 - " Le Trésor du Graal " ( 2004 ) - I , 11- Jean de Berry , par Jean-Pierre Alfred .
" Le Livre de la Tradition "
( 1972 ) , chapitre 2 - La Ruine des Temples , par Jean-Michel Angebert .
Mythe du Roi Perdu :
" Histoire et Légende du Grand Monarque " ( 1975 ) par Eric Muraise .
" Le Roi Caché " ( 1990 ) par Yves-Marie Bercé .
" Les Mystiques du Soleil "
( 1971 ) par Jean-Michel Angebert .
" Allemagne , une Histoire
Cachée " ( 2012 ) par Jacques Sourmail .
Vieilles légendes germaniques : Frédéric 1er Barberousse ( 1122 - 1190 ) et Frédéric II Hohenstaufen ( 1194 - 1250 ) - Monument-Souvenir de Bruno Schmitz ( 1858 - 1916 ) en l'honneur du héros légendaire endormi dans une caverne des montagnes du Kyffhaüser ( Thuringe ) .
" La Nuit de Cézembre " , II , 6 -
Assomption ( Note 43 ) par Dan Ar Wern , copyright 2019 Dan Ar Wern / Edilivre - Tous droits réservés .
39 - " Le Roi du Monde " ( 1927 ) de René Guénon ( 1886 - 1951 ) , philosophe , théologien français .
40 - Matthieu , II , 16 - 18 - Le Massacre des Innocents .
41 - Le Cantique des Cantiques , VIII , 4 .
42 - " L'Île aux Trente Cercueils " ( 1919 ) , de Maurice Leblanc ( 1864 - 1941 ) , père d'Arsène Lupin !
43 - " Barzaz-Breiz " ( 1839 ) I , 31 - Le Cygne ( An Alarc'h ) , recueil de chants populaires bretons par Théodore Hersart de la Villemarqué ( Kervarker , 1815 - 1895 ) , philologue et poète breton .
DAN AR WERN - HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - III - 8 - Epilogue - Et In Arcadia Ego ...
( Le Retour D'Arthur , novembre 2019 ) - Pep Gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés .
" HOLEN MOR " , copyright 2023 .
* " Nether Lands " ( 1977 ) , chanson de Dan Fogelberg ( 1951 - 2007 ) dans son album du même nom , copyright 1977 Dan Fogelberg / Hyckory Grove Music - Epic Records - All rights reserved .
FIN
HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 7 - Gilliatt et la Pieuvre .
HOLEN MOR ( SEL MARIN )

7 - Gilliatt et la Pieuvre
Nous sommes sans doute façonnés par nos souvenirs , notre milieu , notre langue . On dit que l'âme est un paysage . Il serait vain de croire qu'elle pourrait être interchangeable , même si l'apparat d'une culture étrangère venait à la déguiser . Chaque vie est un engagement .
Cette idée , je la redécouvre exprimée dans la préface d'un livre d'autrefois , les " Promenades en Bretagne " d'Henri Queffélec . " L'homme , pense-t-il , réclame sourdement les ailleurs pour répondre mieux à la question incessante : Qui suis-je ? " ( 28 )
Alors , moi-même , grand voyageur , ai-je dû ne pas cesser de la poser à tous les horizons de la Terre , cette question !
M'ont-ils répondu ?
Mais il fut une époque où je croyais encore trouver sincèrement la solution de l'énigme .
Ainsi va l'adolescence qui , tel Alexandre , s'élance , enthousiaste et naïve , à la conquête du monde !
A-t-elle vraiment le souci de sa quête intérieure ?
" Connais-toi toi-même , ordonne la sentence , et tu connaîtras l'univers et les Dieux ". ( 29 )
Pourtant , j'étais d'un tempérament plutôt mélancolique , renfermé .
Ma timidité naturelle m'empêchait parfois de parler en public , lorsqu'on m'interrogeait .
Je garde en moi le souvenir cuisant d'un questionnement douloureux sur un travail scolaire que nous devions rendre .
Je n'étais alors qu'un simple élève de 4ème au Lycée du Parc Impérial de Nice , et devais avoir 13 ou 14 ans .
Mon professeur de français , bonne pâte au demeurant , s'étais mis à arpenter la classe avec l'idée , peut-être , de trouver une nouvelle victime . Et , par malheur , il avait pointé son doigt sur moi ! Attendant longuement que je prenne la parole pour lui lire mon texte , il avait fini , lassé , par poser son postérieur sur le bout de mon pupitre . Et , de son visage accablé , il considérait maintenant sur le mien cette expression rougissante et pitoyable comme on regarde la souffrance d'une bête curieuse .
Quoi de plus angoissant que d'être paralysé par la crainte en vérité ? Quoi de plus dur aussi que de se sentir écrasé par l'impression d'une étrange solitude ?
Ce moment-là , témoin d'une blessure silencieuse , mais profonde , resta gravé dans ma mémoire .
J'avais baissé la tête , avec la sensation pénible de tous ces yeux scrutant sans pitié un point d'interrogation posé devant eux : ma différence les troublait !
Peu à peu , il m'a fallu , comme Gilliatt , combattre la pieuvre , celle de mes démons intérieurs , celle qui , monstrueuse , m'empêchait de voir , au-delà de mes abîmes , l'âme-fleur d'une Bretagne sylphide :
" Je veux rêver , perdre mon chemin ... ( 30 )
J'avais à remonter de l'ombre , afin
d'entrevoir , moi aussi , " une clarté sous la lune " . ( 31 )
Que m'importait le monde extérieur , à moins qu'il ne m'entraînât vers le large ?
" Être abandonné , c'est être délivré " , note encore le grand Maître . ( 31 )
Lorsque je marchais dans la montagne près du sanctuaire de la Madone de Fenestre ou dans la Vallée des Merveilles , je me sentais chez moi tel un " Voyageur Au-Dessus des Nuages " ... ( 32 )
Longeant au Cap-Ferrat la Pointe Saint-Hospice , il m'arrivait de questionner l'éternel balancement des vagues venant échouer sur la grève leur vaisseau-fantôme de l'autre " grande Tombe " scintillant là-bas sous le soleil et la pluie , lointain rivage m'évoquant ses jeux d'ombre au pays mystérieux des légendes , celui de la Fontaine Enchantée ...
( 33 )
Non , ce n'était pas possible !
La République " une et indivisible " dans laquelle nous vivions si prosaïquement ne pouvait incarner ma Terre promise !
Je la retrouvais plutôt dans la lecture passionnée de " Quatre-Vingt Treize " , l'un des derniers chefs-d'oeuvre de Victor Hugo , ce grand visionnaire du génie celtique .
Elle prenait les traits d'un farouche résistant dans lequel je me reconnaissais , le marquis de Lantenac .
N'étais-je pas un chouan moi aussi , un sauvage ?
Me faisaient rêver les illustrations fort belles du dessinateur Diogène Maillart dans l'édition 1876 d'Eugène Hugues .
De même , certains noms de sonorité armoricaine : Halmalo ,Tellmarch ...
A quinze ans , je me sentais l'âme du jeune François-René dans son donjon de Combourg . ( 34 )
Je me rappelle encore ce bel été 1967 que nous avions passé sous le regard bienveillant de la Pendine avant qu'au pied de cette montagne , enneigée parfois dès le 15 août , la station de Puy-Saint-Vincent ne devînt à la mode .
J'y dévorais les " Mémoires d'Outre-Tombe " .
L'histoire d'Hervine Magon me plaisait , " qui riait de plaisir et pleurait de peur " . ( I , 5 )
Elle me parlait de ma propre enfance . En la lisant , je retrouvais le souvenir d'une petite fiancée bretonne , " Maloute ", jolie princesse blonde au bras de son preux chevalier qui arborait lui-même une magnifique barboteuse , non loin de l'antique forêt de Brocéliande !
Il subsiste une vieille photo qui nous représente avec nos montures , deux vélos d'enfants .
Grâce à elle , ressuscitent par miracle toutes les images de mon passé : nos folles aventures dans la lande lorsque les équipées de ma soeur Marie-Annick , véritable chef de bande et garçon manqué , m'entraînaient toujours de gré ou de force à l'y suivre , sans parler de ma nostalgie des noëls d'autrefois ...
L'Îlot Haut , Bellevue , il arrive que ces noms résonnent dans ma tête ; le Camp de Coëtquidan , son hôpital militaire peint d'une grande croix teintée de sang ( celui des Templiers ? ) , je l'ai toujours sous les yeux .
C'est un petit soldat de plomb sur une
étagère , majestueux cavalier St-Cyrien coiffé de son shako , avec un casoar de plumes rouges-blanches , qui suffit à faire briller dans ma nuit les couleurs magiques du lieu où je suis né .
Notes :
28 - " Promenades en Bretagne " , par Henri Queffélec , Balland 1969 .
29 - Phrase gravée sur le fronton du temple d'Apollon à Delphes .
30 - " Bretagne " , par Dan Ar Wern , in " Le Chemin Perdu " , 1992 - Tous droits
réservés - copyright 2017 Dan Ar Wern / OmniScriptum GMBH & Co - Editions " Muse " - Alle rechte vorbehalten .
31 - "Les Travailleurs de la Mer "
( 1866 ) , Victor Hugo .
32 - " Le Voyageur au-dessus de la Mer de Nuages " ( Der Wanderer über dem Nebelmeer , 1818 ) , tableau de Caspar David Friedrich ( 1774 - 1840 ) , peintre romantique allemand .
33 - Mont Tombe ( ou Mont-Saint-Michel ) , îlot de Tombelaine .
34 - " Mémoires d'Outre-Tombe " ( 1809 - 1841 ) , Chateaubriand .
7 - Gilliatt hag ar Vorgazhenn
Moarvat omp stummet gant hon envorennoù , hon endro , hor yezh .
Hag ' vez lavaret ouzhpenn eo hon ene un dremmvro . Aner ' vefe dimp kredin ' c'hellfemp e eskemman zoken pa vije bet kinklet ha treuzwisket gant ur sevenadur estren .
Un emrouestl eo pep buhez .
A-nevez e tizoloan ar menoz-man bet skrivet gwechall gant Herry Kefeleg e rakskrid e levr
anvet " Baleoù Breizh " ( Promenades en Bretagne , 1969 ) .
" Pedin hag aspedin a ra holl lec'hioù all an den divouezh , a gav dezhan , 'vit asantin gwelloc'h d'ar goulenn dizehan-se : Piv on ? " ( 28 )
Neuze ' oa ret din va-unan , beajour meur , chom hep paouez a ober anezhan bepred d'an holl zremmwelioù ar bed !
Hag o deus respontet din ?
Ur mare ' zo bet avat ma sonje din kavout c'hoazh a galon un diskoulm eus ar gudenn-se .
Setu giz ar c'hrennarded eman o vont a-benn-herr 'vel Aleksandr da c'hounit ar bed leun a virvidigezh ha kredoni o c'halonoù !
Ha prederiet int gant en em glask ivez en o diabarzh ?
" Em anavez mat te da-unan , a c'hourc'hemenn dimp an dro-lavar, ha te ' anavezo an hollved hag an Doueed . " ( 29 )
Padal ' oa kentoc'h melkoniek ha skoachet va zemz-spered .
Va mirout a rae a-wechoù da gomz an abafded kriz ' oa staget ouzhin pa vezen goulennet dirak an holl .
Ur c'houn gloazus a zalc'han ennon eus ur goulenn dre gomz bet graet din a-zivout ul labour skol a zleemp ober.
N'oan nemet ur skoliad eeun eus ar pevare klas e skolaj-lise Nisa ar "Park Impalaerel " ( Parc Impérial ) d'ar mare-se , oadet a drizek , pevarzek vloaz pe war dro .
Kroget ' oa va c'helenner galleg , dous 'vel ar mel a-hend-all , da gerzhout a gammedoù bras dre ar c'hlas gant ar sonjenn e kavfe marteze ur gouzanver nevez . Ha siwazh din , en doa va diskouezet gant e viz !
Dre hir c'hortoz ma vin prest da larout dezhan gerioù bennak ar skrid dirazon ha deut gwall skuizh ganin , en doa lakaet e ziadrenv war benn va zaol ' benn ar fin .
Ha darev e neuz e selle pizh ouzhin-me o ruzian breman truezus va zivougenn ' vel ma vefe gwelet poanioù droch ul loen mut .
Petra nec'husoc'h chom seizet rak an aon e gwirionez ?
Petra gwashoc'h 'get em gavout en hoc'h-unan skoet ha mac'homet gant from ennoc'h bezan en digenvez iskis ?
Chom a reas garanet don em spered ar pred-se , test eus ur c'hloaz didrouz ha krenv ennon war un dro .
Va fenn 'm boa soublet , ken start ' oa din em santout dindan lagad didruez an holl furcherien-se o fik-goulenn dirazo : strafuilhet ' oant gant unan dishanval diouto !
Tamm-ha-tamm ' voe ret din stourm ouzh ar vorgazhenn 'vel Gilliatt , hini an diaouloù em c'horf , hini euzhus a harzhe ouzhin da welout ene Breizh " arc'houerez " en e vleunv dreist va islonkoù :
" Hunvreal ' vennan da goll va hent-me ... " ( 30 )
Dav ' oa din pignat eus ar skeud da grec'h adarre ' vit damwelout " ur skleurenn dindan al Loar " .
( 31 )
Ha bernout a rae din ar bed diavaez ma n'em c'hase ket gantan d'an donvor ?
" Bout dieubet eo bout dilezet ", a notenne c'hoazh ar Mestr-meur .
( 31 )
Pa vezen o vale dre ar menez ' kichen ar santual Itron-Varia Fenestr pe e "Traonienn ar Burzhudoù " , en em gaven er gêr 'vel ur "Beajour dreist Mor ar C'houmoul "... ( 32 )
O vont a-hed Beg Sant-Hospitius er C'hab-Ferrat e tegouezhe din ober goulennoù ouzh lusk-dilusk peurbadel ar gwag a lakae da skein war an traezh o lestr-tasmant eus ar "Bez Bras " all a lugerne du-hont dindan ar glav hag an heol , aodoù pell a zegase d'am sonj o c'hoarioù skeud e bro iskis ar mojennoù , hini ar Feunteun Achantet ... ( 33 )
Nann da , n'oa ket posupl !
Ne c'halle ket enkorfan ar vro bet roet dimp gant Doue ar Republik "unan ha dirannus " ma vevemp ken boutin enni !
O lenn "Trizek ha Pevar-Ugent " ez adkave kentoc'h anezhi , kement e krogen don el levr-se , unan eus ar pennoberennoù diwezhan Viktor Hugo , diouganer bras an ijin keltiek .
Dremmoù ur rezistant taer m'en em anaveze ennan me-unan ' veze ganti , ar markiz Lantenag .
N'oan ket ur chouan hag un den gouez me ivez ?
Va lakae da hunvreal skeudennadurioù ken kaer an tresour Diogène Maillart bet moullet e embannadur 1876 Eugène Hugues .
Ivez anvioù bennak mod Arvorig o sonlivioù : Halmalo , Tellmarch ...
En doare-se ene François-René en e dourell Gomborn em gave ennon da bemzek vloaz . ( 34 )
Envorin a ran c'hoazh an hanv kaer-se 1967 bet tremenet ganimp anezhan dindan sell karantezus ar Pendine kent ma teuas diouzh ar c'hiz kreizenn-ski Puy-Saint-Vincent ' harz ar menez-se erc'het a-wechoù adal ar pemzek a viz Eost .
Gant un naon bras e lennen ahont penn-da-benn " Kounskridoù en Tu all d'ar Bez ".
Plijout a rae din istor Hervine Magon " a c'hoarzhe gant plijadur , a ouele gant an aon . " ( I , 5 )
Komz a rae eus va bugaleaj din-me va-unan hag o lenn anezhan e tegase d'am c'houn adarre un dousig-koant mod Breizh anvet " Maloute " , prinsezig melen he blev a vale kazel-ouzh-kazel gant he marc'heg kadarn , heman o tougen ur sae-foutouilhat hollgaer nepell diouzh hengoadeg Vrekilien !
Bez' ez eus ul luc'hskeudenn gozh a ziskouez ac'hanomp gant hor falsjaved , div velo
bugelien .
A-drugarez dezhi eo dasorc'het dre vurzhud holl skeudoù va zremened : hon troioù-kaer pa'z aemp da vreskenn ha da riboulat gant va c'hoar Marianig , pennrenerez ha penn-paotr gwirion hon tropell , am stleje bepred dre gaer pe dre heg 'dreuz al lann war he lerc'h , hep menegin va hiraezh 'vit gouelioù Nedeleg gwechall-gozh ...
L'Îlot Haut , Bellevue : degouezhout a ra d'an anvioù-man dassenin c'hoazh em fenn ; Kamp Koetkidan e ospital an arme gant ur groaz vras wadlivet warnan ( hini an Demplourien ? ) a welan anezhan bepred dirak va daoulagad .
A-walc'h eo din ur soudardig plom war un estajerenn , marc'heg Sant-Sir meurdezus gant ur glipenn plunv gwenn-ruz war c'horre e chako , 'vit lakaat da skedin em noz livioù hud va bro c'henidik .
___
Notennoù :
28 - " Baleoù e Breizh " ( Promenades en Bretagne , Balland , 1969 ) gant Herry Kefeleg ( Henri
Quéffelec , 1910 - 1992 , skrivagner breizhat ) .
29 - Skrivet eo bet ar frazenn-man war dalbenn Dempl Apollon Delfi .
30 - " Bretagne " ( Breizh ) , barzhoneg Dan Ar Wern in " An Hent Kollet " ( Le Chemin Perdu , 1992 ) - copyright 2017 Dan Ar Wern / OmniScriptum GMBH & Co - Editions " Muse " - Alle rechte vorbehalten .
31 - " Labourerien ar Mor " ( Les Travailleurs de la Mer , 1866 , Victor Hugo ) .
32 - " Ar Beajour dreist Mor ar C'houmoul " ( Der Wanderer über dem Nebelmeer , 1818 ) gant Caspar David Friedrich ( 1774 - 1840 ) , livour romantel alaman .
33 - Menez Tombe ( Menez Mikael ar Mor ) , enezig Tombelaine .
34 - " Kounskridoù ( Envorennoù ) eus Tu all d'ar Bez " ( Mémoires d'Outre-Tombe , 1811 / 1841 ) , gant François-René de Chateaubriand .
DAN AR WERN - HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 7 - Gilliatt et la Pieuvre ( 25 juin 2006 ) - Pep Gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés .
" HOLEN MOR " , copyright 2023 .
HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 6 - La Petite Cendrillon du " Moulin au Chaix " .
HOLEN MOR ( SEL MARIN )
6 - La Petite Cendrillon
du " Moulin au Chaix "
La vie n'est qu'un songe , un mauvais rêve sans doute , dirait Marcel Proust , tant que vous n'avez pas pu vous endormir parce que votre chère maman n'est pas venue ce soir vous offrir son dernier baiser .
Je revois encore , comme d'une vague sombre surgie de ma mémoire , son sourire qui m'éclaire avant de s'étendre , apaisé , lumineux , sur le rivage retrouvé des premiers jours , cet obscur pays du temps perdu dont parle Marcel , et qui a pour lui le goût d'une madeleine , ou encore le " Domaine Mystérieux " du " Grand Meaulnes " ... ( 19 )
Parce qu'en Bretagne , on ne parle pas non plus , vous savez , de patrie , mais plutôt de terre maternelle ... On est un peu comme des juifs , chaque mère cultive et transmet l'héritage de notre duchesse ou de sainte Anne , chaque marin , puisant dans notre passé pour nous libérer du présent , finit par rejoindre la mer ...
Lorsque j'emprunte à mon tour ce tracé clair-obscur des souvenirs de mon enfance , il m'arrive parfois de redécouvrir ces vieux livres qui , jadis , imprégnèrent mon âme d'un parfum si précieux de cet indicible autre monde ...
Je revois Hélène avec son manuel d'histoire bretonne lorsqu'elle se rendait à l'école en sabots de bois .
Les photos jaunies de l'époque me montrent le rire de sa jeunesse , malgré tout , dans ce quartier de misère à Saint-Brieuc : " Chemin du Moulin au Chaix " .
Depuis , j'ai refait le pèlerinage .
Mais chaque fois , la même angoisse m'a étreint devant le spectacle sinistre de cette baraque maléfique !
A-t-elle vraiment disparue aujourd'hui ?
Je n'en sais rien . Je ne sais pas si elle a été remplacée par quelque immeuble de rapport , si la petite sente qui , sous la voie de chemin de fer , bordait la triste maisonnette a été enfin goudronnée ?
Quant au chien-loup devant la porte , il y a vingt-cinq ou trente ans ?
Le bruit de sa chaîne et de ses aboiements cruels retentissent toujours dans mon coeur et dans ma tête !
Ils se mêleront sans doute éternellement " au grand vent du nord qui se déchaîne en sa sombre fureur ! "
Ces vers d'un magnifique poème de DIR-NA-DOR intitulé " Fe , Spi , Karante " ( ce qui signifie : Foi , Espérance , Amour ) , daté du 20 février 1907 , je les connais presque par
coeur . Ils ont longtemps fasciné mon imagination de poète exilé . Ils concluent majestueusement le petit ouvrage rédigé au début du 20è siècle par Alain Raison Du Cleuziou et par le vicomte Charles De La Lande De Calan , camériste secret de sa sainteté Pie X .
" Sur son rocher fidèle , agenouillée dans sa foi , Breizh ne tremble pas ! "
- Breizh , la Bretagne !
" War he roc'h kalet , gant Fe daoulinet , Breizh ne spouron ket ! " ( 20 )
Avant de m'endormir , moi aussi , émerveillé , sur ce livre d'école , je pense que j'aurais dû écouter plus religieusement cette femme simple et travailleuse qui , certainement , souhaitait transmettre à son fils avec fierté ces nobles récits d'une histoire digne et tragique , celle de notre peuple , apprise à Robien chez les Soeurs du Saint-Esprit :
Nominoë , vainqueur du roi franc Charles le Chauve , le pillage de Nantes par les Normands - les Vikings - , le départ d'Alain-Fergent pour la Grande Croisade , laissant son beau duché à la pieuse et douce Ermengarde , son épouse ... ( 21 )
Mais le souvenir douloureux d'une sombre aurore avait suffi à rendre presque muette la petite Cendrillon du Moulin au
Chaix .
Elle me berçait parfois , pourtant , me montrant tout son amour et sa tendresse dans une comptine qui datait de cette époque si difficile :
" Le petit Jésus allait à l'école
En portant sa croix sur ses deux épaules ... " ( 22 )
Grand-mère Anna était trop vite partie pour un monde meilleur , laissant une pauvre adolescente , victime des mauvais traitements de son père et d'une marâtre , avec sa solitude et son chagrin .
Quelle peine dut avoir celle-ci pour élever toute seule son jeune frère et sa cadette !
Moi , enfant privilégié , je souffrais pourtant de ce misérable exil hors de mon héritage , de mon "matrimoine " , en quelque sorte , inconscient toutefois de ses contingences , réinventant sans cesse nos chimères armoricaines , réécrivant une fois de plus la liste de nos rois , comtes et ducs , de nos pays de cocagne aux noms si évocateurs me parlant d'une glorieuse épopée , d'une terre inaccessible mais qui me ressemblait , qui était mienne !
Broërec , Erispoë , Salomon , Cornouaille , Domnonée ... ( 23 )
Revanche sur l'Histoire ?
Je me sentais si triste lorsque nous en arrivions aux malheurs de notre chère
duchesse , la petite " Brette " comme on l'appelait à la cour de France avec mépris , bien jeune et tellement seule face à l'inéluctable destinée de son pays , notre Bretagne ! ( 24 )
Les efforts du fidèle conseiller Landais n'avaient servi à rien .
Celui-ci , victime de la trahison , " fut pris , condamné à mort et pendu à Nantes
( 1485 ) " . ( 25 )
Quant au duc François II , père de l'infortunée Princesse , il se trouva " mort de
chagrin " , dit le livre , après le grand désastre de Saint-Aubin-Du-Cormier ( 1488 ) .
Cette funeste défaite sonna le glas de notre indépendance . ( 26 )
Je me sens si triste encore en ce jour lorsque je repense à ma mère , mais en même temps , je suis rempli d'espoir et d'une joie toute céleste ou surnaturelle !
" Cet amour-là , vois-tu ma mie , chante notre barde Glenmor , ne meurt pas ... " ( 27 )
Maman , je t'aime !
Notes :
19 - " A la Recherche du Temps Perdu " ( I - " Du Côté de chez Swann " , 1 - Combray , 1913 ) : Marcel Proust ( 1871 - 1922 ) .
" Le Grand Meaulnes " ( 1913 ) : Alain-Fournier ( 1886 - 1914 ) .
20 - " La Petite Cendrillon du " Moulin au Chai " ( " Balade au Pays des Ombres " , II - Note 23 ) - copyright 2018 Dan Ar Wern / Edilivre - Tous droits réservés .
Dir-Na-Dor ( Erwan Ar Moal , 1874 - 1957 ) , écrivain , poète et résistant breton natif du Trégor .
21 - Nominoë ( 845 - 851 ) , roi de Bretagne , père de la Patrie - Charles II ( 823 - 877 ) , dit le Chauve , petit-fils de Charlemagne , roi de France , empereur d'Occident - Alain IV
( 1060 -1119 ) , dit " Fergent " , duc de Bretagne , mari d'Ermengarde d'Anjou ( 1072 - 1146 ) à qui il laissa son beau duché pendant la Croisade .
22 - Chanson traditionnelle .
23 - Broërec ou Bro-Waroch , royaume des Bretons cornouaillais du VIè siècle - Erispoë , roi de Bretagne ( 851 - 857 ) - Salaün ou Salomon , roi de Bretagne ( 857 - 874 ) - Cornouaille ( Kernev ) , nom d'une province bretonne - Domnonée , royaume breton du VIè siècle .
24 - Voir " Holen Mor " , chapitre 3 .
25 - Pierre Landais ( 1430 - 1485 ) , principal conseiller du duc François II de Bretagne , s'efforça de défendre l'indépendance du duché contre les maneuvres du roi de France .
26 - Saint-Aubin-du-Cormier , champ de bataille où l'armée bretonne fut vaincue par celle du roi de France ( 28 juillet 1488 ) .
27 - " Cet Amour-Là " ( 1969 ) , chanson de Glenmor ( 1931 - 1996 ) , barde breton - Tous droits réservés .
6 - Luduennig ar Vilin-Winlec'h
N'eo nemet un hunvre hor buhez a dremen , marteze , ur wallhunvre kentoc'h a larfe Marsel Proust , keit ha ma ne vefe ket tu deoc'h da gousket o vezan ma ne oa ket deut ho mamm garet da ginnig deoc'h he fok ziwezhan !
Adwelout a ran c'hoazh , 'vel d'ur goummenn zu bet tarzhet eus donderioù va envor , he mousc'hoarzh o paran warnan 'raok dezhan mont , splann ha peoc'hus , war aod adkavet va deizioù kentan , e bro-se ken tenval an amzer gollet ma komze anezhi Marsel , he doa evitan blaz ur vadalen , pe hini " kevrinus " Meaulnes Veur ! ( 19 )
Rak e vez gwelloc'h komzet eus " Mammvro " ganimp diwar-benn Breizh , hag un tamm 'vel ar Yuzeved emaomp , o vezan m'eo ret d'ar mammoù diorren mat o bugale da dreuzkas dezho hêrezh santez pe an dugez Anna , da lavarout eo hon henvoaz d'ar remziadoù da zont ! Ha setu penaos , d'am sonj , e tizho pep moraer ar mor , 'benn ar fin , o vont davit dour an tremened evit hon dieubin diouzh an amzer-vreman ...
Pa gemeran penn hent amsked hunvreoù hag envorennoù va bugeliezh , e c'hoarvez din adkavout al levrioù kozh-se a skoas un taol gwechall em c'halon gant o frond prizus deuet eus ur bed all .
Adwelout a ran c'hoazh Lena o vont d'ar skol en he botoù-koad gant he dornlevr Istor Breizh .
Luc'hskeudennoù melenet ar vare-se a ziskouez din c'hoarzh he yaouankiz-flamm war he dremm en desped da gement-all , en he c'harter paour-glan e Sant Brieg , " Hent ar Vilin-Winlec'h " .
Adober 'm eus dleet ar birc'hirinded abaoe .
Met e oa ankeniet va spered ha gwasket va c'halon bewech ma welen al logell-man ken drouk ha diaoulek he hoal hag he beli .
Aet eo da get evit gwir hiziv ? N'ouzon ket resis .
N'ouzon ket ha n'he deus ket bet roet plas an tiig trist da ranndioù bennak da feurmin ha ne oa ket bet koultronet ar wenodennig a hede anezhan a-hend-all dindan an hent-houarn .
Hag evit ar mell ki-bleiz dirak e zor pemp-warn-ugent vloaz 'zo ? E harzoù gouez a dinto bepred em fenn hag em c'halon ! En em veskan a raint an eil egile da viken gant " An avel walarn a yud hag a groz ! "
Hogos a-zindan envor ez anaveze gwerzennoù-man barzhoneg hollgaer DIR-NA-DOR ( Erwan
Ar Moal ) , anvet " Fe , Spi , Karante " - Feiz , Spi , Karantez - ha deiziadet 20 C'hwevrer 1907 . Pell o deus entanet va faltazi barzh yaouank en harlu . Echu a reont meurdezus an oberennig bet skrivet gant Alain Raison Du Cleuziou ha Charles De La Lande De Calan , beskont ha kambrelan kuzh ar pab Pi X .
" War he roc'h kalet ,
Gant Fe daoulinet ,
Breiz ne spouron ket ! " ( 20 )
" Jour de Première Communion "
( Salon de 1905 ) , par Alfred Guillou ( 1844 -
1926 ) , peintre breton .
' Raok mont da gousket o chom en estlamm gant he danevelloù brav leun a reuz hag enor war un dro a-zivout Istor hon pobl bet desket e Robien e ti C'hoarezed ar Spered Santel , em bije gellet muioc'h teurel pled outo ha selaou gant muioc'h a feiz ouzh ar vaouez-se ken eeun hag oberiant a glaske o rein da c'houzout , lorc'h enni , d'he mab : Nevenoe , trec'hour war roue ar Franked Karl Voal , skrap Naoned gant an Normaned , Alan Fergant o vont kuit da Vrezel Vras ar Groaz en ul lezel e zugelezh kaer da Ermengard e bried , ken dous ha deol ... ( 21 )
Met envor boanius deroù ken tenval he deiz he doa lakaet luduennig ar vilin-winlec'h da vezan simudet a-walc'h .
Luskellan a rae ac'hanon a-wechoù , o tiskouez din he c'harantez don leizh he c'halon dener dre ur rimadellig a gane er prantad-se ken diaes :
" Mont a rae d'ar skol Jezuz mabigell ,
O tougen e groaz war e zivaskell ... " ( 22 )
( Le petit Jésus allait à l'école en portant sa croix dessus son épaule ... )
Re vuan 'oa aet va mamm-gozh Anna d'ur bed gwelloc'h , o lezel en hini-man he-unan gant he enkrez ur paourkaezh krennblac'h wallgaset gant he zad hag he lezvamm .
Pebezh ur c'hloaz 'oa dleet bet dezhi sevel he yaouankan breur gant he c'hoarig yaouan !
Evidon-me bugel peurskoaziet ha skoazellet mat , disonj hep digarez eus an darvoudoù ken munut-se , ne baouezen ket da c'houzanv garv koulskoude an harlu-se er-maez eus va hêrezh " mammvroel " koulz lavaret , oc'h adkrouin hep ehan hor rambreoù arvoriat , o skrivan ur wech c'hoazh roll hor roueed , konted ha duged , hor broioù puilhentez , enezi pell Avallac'h ken marzhus o anvioù , a gomze din eus ur vare leun a c'hloar , eus un douar dreistdiraez a oa henvel ouzhin , va hini : Bro-Ereg , Erispoe ,
Salaun , Kerne , Devnon ... ( 23 )
An dorzh d'ar gêr e kasen evel-se ?
Mont a raen mantret-marv neoazh pa veze kaoz eus gwalleurioù hon Dugez Anna , la " petite brette " evel ma veze great anezhi gant fae el lez c'hall , houman ken yaouank ha dilezet e-tal da blanedenn diflach va Breizh . ( 24 )
N'o doa servijet da netra strivoù Landais , ar c'huzulier feal , bet tapet gant un taol Juzaz , hag a voe " dalc'het , barnet d'ar marv ha krouget goude e Naoned ( 1485 ) " . ( 25 )
Evit an dug Fransez II , tad ar brinsez kaezh , en em gavas " marvet gant ar c'hlac'har " , a zispleg al levr , goude drouziwezh bras Sant-Albin-an-Hiliber , gwallziseur a sonas glaz hon dizalc'h ( 1488 ) . ( 26 )
En em santout a ran ken trist pa sonjan hiziv d'am mamm a-nevez , met ur goanag bras , ul levenez nenvel , dreistnatur a ziwan em fenn ivez adarre .
" Sell 'ta , ma dous , ne ya ket da get ar garantez-man , a gan hon barzh Glenmor ... " ( 27 )
Me ho kar , mammig !
Notennoù :
19 - " War Glask an Amzer Gollet " ( I - " Diouzh Tu Swann " , 1 - Combray , 1913 ) : Marsel Proust
( 1871 - 1922 ) .
" Meaulnes Veur " ( 1913 ) : Alain-Fournier
( 1886 - 1914 ) .
20 - Luduennig ar Vilin-Winlec'h ( " Tro-Vale e Bro ar Skeudoù " , II - Notenn 23 ) - copyright 2018 Dan Ar Wern / Edilivre - Pep gwir miret strizh .
" Istor Breizh Eeun " ( Histoire de Bretagne Elémentaire ) , gant Alain Raison Du Cleuziou ha Charles De La Lande De Calan , beskont , embannadurioù Armand Prud'homme , Sant Brieg , 12 ru Poulain-Corbion , 1933 .
Dir-Na-Dor ( Erwan Ar Moal , 1874 - 1957 ) , skrivagner brezhonek , barzh ha rezistant breton ganet e Bro-Dreger .
21 - Nevenoe ( 845 - 851 ) , roue Breizh , lesanvet " Tad ar Vro " - Karl II ( 823 - 877 ) , lesanvet " Karl Voal " , mab-bihan Karl-Veur , roue Bro-C'hall hag Impalaer ar C'hornôg - Alan IV ( war-dro 1060 - 1119 ) , dug Breizh ( 1084 - 1112 ) , gwaz Ermangard Anjev ( 1072 - 1146 ) e piv e fizias e zouar e-pad Brezel ar Groaz .
22 - Kanaouenn hengounel .
23 - Bro-Ereg pe Vro-Warok , rouantelezh Bretoned Kerne ar c'hwec'hvet kantved , Erispoe , roue Breizh ( 851 - 857 ) , Salaün , roue Breizh ( 857 - 874 ) , Kernev , rannvro , Devnon , rouantelezh Breizh ar c'hwec'hvet kantved .
24 - C/f " Holen Mor " , pennad 3 .
25 - Per Landais ( 1430 - 1485 ) , pennan kuzulier da Fransez II , dug Breizh , a strivas da zifenn frankiz Breizh a-enep iriennoù Charlez VIII , roue
Frans .
26 - Sant-Albin-an-Hiliber , lec'h emgann ma voe trec'het ennan arme Breizh gant hini Bro-C'hall ( 28 a viz Gouhere 1488 ) .
27 - " Cet Amour-Là " ( 1969 ) , kanaouenn Glenmor ( 1931 - 1996 ) , barzh breton - Pep gwir miret strizh .
DAN AR WERN - HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 6 - La Petite Cendrillon du " Moulin Au Chaix " ( 17 mai 2006 / 17 mai 2019 ) - Pep Gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés .
" HOLEN MOR " , copyright 2023 .
HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 5 - Bretagne , Pierre d'Angle , Pierre de Touche ...
HOLEN MOR ( SEL MARIN )
5 - Bretagne , Pierre d 'Angle ,
Pierre de Touche ...
" Faut-il donc que je sois infortunée
et délaissée d'amis
que d'être amenée à prendre mariage
d'un homme qui m'a si maltraitée ,
et fait tant d'indignités ,
et tenue pour captive ! " *
Anne de Bretagne
" Arsao hag Arzam ! "
( Debout et Tenons ! )
Devise de l'Île-d'Arz
- Te rappelles-tu , dit la Flamme du Saint-Esprit , cette jeune âme qui , du fin fond de la Bretagne , doit partir sous les rayons d'un appel privilégié , pour porter à Sa Majesté les paroles d'en-haut ? ( 14 )
C'est par la Bretagne que Je veux rechristianiser la France ... , déclare encore à Jeanne-Louise Ramonet la Vierge Marie à la fin de l'été 1938 . ( 15 )
Mais ne devait-elle pas plutôt mourir avant que cela n'arrive , cette vieille Europe sur le déclin , bâtie sur les ruines fumantes de l'impérialisme ? Car elle se croit à l'abri , musée souvenir des plus éculés , végétant parfois derrière casernes et maisons de retraite sans nombre !
" Le monde n'aime que les forts , paraît-il , ne cède qu'aux audacieux , ne sourit qu'aux entreprenants ! " ( 16 )
Plein de culot , ses vignerons-technocrates se sont emparés de la vigne ! Ils ont volé l'héritage ! Nul d'entre eux ne se soucie d'ailleurs plus de l' histoire de ses peuples , de leurs différentes cultures !
Quant à l'Armorique , n'aurait-elle plus d'âme , elle non plus ? N'est-elle pas en voie de devenir simplement leur champ d'expériences , genre de laboratoire déshumanisé pour travailleurs interchangeables d'une humanité asservie par les caprices d'un capitalisme mondial , troupeau d'esclaves d'un " Big Brother " aveugle et cruel ? ! ( 17 )
" Ainsi , Je vous le dis : le Royaume de Dieu vous sera retiré pour être confié à un peuple qui lui fera produire ses fruits ... La Pierre qu'avait rejetée les bâtisseurs , c'est elle qui est devenue la Pierre d'Angle ! ( 18 )
Notes :
14 - " Les Prophéties de La Fraudais "
( 1985 ) par le père Roberdel - Marie-Julie Jahenny ( 1850 - 1941 ) , mystique bretonne catholique ( annonce du 21 septembre 1880 ) .
15 - " Kerizinen " (1968 ) de Raoul Auclair
( 1906 - 1997 ) - Marie Jeanne Louise Ramonet ( 1910 - 1995 ) , visionnaire bretonne de Plounevez-Lochrist .
16 - " Journal Intime " ( 1839 / 1881 ) de Henri-Frédéric Amiel ( 1821 - 1881 ) , écrivain , philosophe suisse - Page du 27 octobre 1856 - Voir Note 9 , chapitre 4 - Menez Hom , Montagne Magique ?
17 - " 1984 " , roman de science-fiction paru en 1949 de George Orwell ( 1903 - 1950 ) , écrivain , journaliste britannique - Sa figure principale , " Big Brother " est le chef dictatorial de l'état d'Océania .
18 - Matthieu , XXI , 42 et 43 ( Parabole des Vignerons ) .
* " Histoire du Peuple Breton des Origines à 1532 " ( 1939 ) , VIII - L'Union , par Maurice Duhamel ( 1884 - 1940 ) , homme politique et musicien breton ( cité dans " Comment Peut-on Être Breton ? " ( 1970 ) , III - L'Enfer est Privation d'Histoire , de Morvan Lebesque ( 1911 - 1970 ) , journaliste , écrivain breton .
5 - Breizh , Maen-korn , Maen-touch ...
" Ha rankout a rankan-me kaout kement a boanioù , o vezan dilezet ken va-unan evel-se gant mignoned ma c'hellfen bezan lakaet da euredin ur gwaz ma oan bet ken gwallgaset ha bet graet din kant dismegans gantan , m'en deus va zalc'het kement dezhan ivez ! "
Anna Vreizh *
" Arsao hag Arzam "
Ger-stur an Arzh
- Dont a ra d'ho sonj an ene yaouank-se a zle mont kuit diouzh penn pellan Breizh da zegas gerioù an nenv d'E Veurdez ? , a lavaras Flammenn ar Spered-Santel . ( 14 )
Dre Vreizh eo a blij Din adkristenaat Frans ... , a gemenn an Itron Varia da Janed-Loeiza Ramonet e fin an hanv 1938 . ( 15 )
Met ne oa ket tonket dezhi mervel kent m'en c'hoarvezas , an Europa gozh-se war he diskar bet savet war zismantroù o vogedin c'hoazh an impalaerezh ? Rak e c'hav dezhi en aior a-wechoù , o krakvevan 'vel ur mirdi ag envorennoù etre ar muian diamzeret a-drenv d'he c'hazarnioù ha d'he ziez-retred niverus !
" Nemet d'ar re grenv ' vez douget ar bed , war a seblant , trec'h nemeto an dud o vont hardizh dezhan hag a c'hoarzh nemet outo , ar re her ... " ( 16 )
E deknokrated-winiegourien o deus kemeret dre nerzh ar winieg ken abred . Laeret o deus an hêrezh ! Ha nikun anezho , a-hend-all , ne laka van ebet ken eus istor e bobloù hag o sevenadurioù dishenvel !
Hag evit an Arvorig , n'en defe ket ken a ene kennebeut ? N'eo ket o tont da vezan tachenn o oberiantiz war-eeun , doare kamp-arnodin dizenelaet evit labourerien gemm-digemmus un denelezh bet korvoet ha sujet da stultennoù ur gevalaouriezh vedelaet , seurt tolpad sklaved ur " Big Brother " dall ha kriz !? ( 17 )
" Setu perak e lavaran deoc'h : lamet e vo diganeoc'h Rouantelezh Doue evit bezan fiziet en ur vroad hag a ouio dastum he frouezh ... Ar maen taolet kuit gant ar re a save ti a zo deuet da vezan ar Maen-korn ! " ( 18 )
Notennoù :
14 - Kemenn 21 a viz Gwengolo 1880 Maria-Julia Jahenni ( 1850 - 1941 ) , kevrinadez gatolik ganet e Blaen , e-kichen Kernitron-al-Lann ( Liger-Atlantel ) , bet meneget e levr Pierre Roberdel , " Diouganoù La Fraudais " ( Les Prophéties de La Fraudais , 1985 ) .
15 - Gweledigezhioù Janed-Loeiza Ramonet ( 1910 - 1995 ) e Kerizinen , kêriadenn gumun Gwinevez
( Penn-ar-Bed ) etre 1938 ha 1965 : levr Raoul Auclair ( 1906 - 1997 ) anvet " Kerizinen " ( 1968 ) .
16 - Deizlevr ( 27 / 10 / 1856 ) Henri Frédéric Amiel ( 1821 - 1881 ) , skrivagner , prederour suis : c/f notenn 9 , Pennad 4 - Menez C'hom , Menez Hud ?
17 - " 1984 " , romant skiant-faltazi George Orwell
( 1903 - 1950 ) , skrivagner saoz , embannet e
1949 , ma vez kavet ennan e dudenn veur , " Big Brother " , penn-stad Okeania .
18 - Mazhev 21 , 42 ha 43 ( Parabolenn ar
Winierien ) .
* Anna Vreizh : " Istor Pobl Vreizh " ( Histoire du Peuple Breton , 1939 ) gant Maoris Duhamel ( 1884 - 1940 ) , musiker , politiker breizhat .
DAN AR WERN - HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 5 - Bretagne , Pierre d'Angle , Pierre de Touche ... ( Mai 2013 ) - Pep Gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés .
" HOLEN MOR " , copyright 2023 .
HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 4 - Menez Hom , Montagne Magique ?
HOLEN MOR ( SEL MARIN )
4 - Menez Hom ,
Montagne Magique ?
" Deux âmes se partagent , hélas , mon sein ,
Chacune d'elles veut se séparer de l'autre ... "
Goethe - " Faust " *
Parfois , j'imagine la France reléguée à son tour dans un coin de l'hexagone , occupée par une obscure peuplade essayant de défendre sa langue et sa culture , et nous , pour changer , nous serions devenus ses oppresseurs .
Sur le " Menez Hom " , rebaptisé " Montagne Magique " , il y a un sanatorium dirigé par un " Enchanteur " apprenti sorcier , sorte de chef d'orchestre torturant ses musiciens d'une injouable 10è symphonie , la symphonie de l'Europe ... ( 7 )
Pour pouvoir affronter notre esclavage inconscient , cette psychose d'un peuple vaincu jusqu'à l'âme pouvant le conduire à la folie , à la mort , fut trop longtemps réfléchie en nous comme une douleur , qualité de nos pères jugée insignifiante et faible , sa couleur grise , plutôt !
Pour nous sauver alors de cette part de nous qui était niée , il fut nécessaire de nous dédoubler comme l'image imprécise d'un héros du roman fantastique de Dostoïevski .
( 8 )
Nous pensions ainsi que renier notre part différente nous ferait mieux accepter dans la grande communauté bien-pensante des citoyens-robots :
" L'âme est l'univers retourné en dedans , comme l'univers est une âme retournée en dehors ... " ( 9 )
Nous nous sommes longtemps contentés d'exister sans être .
Mais qui d'entre nous n'était pas cet " Homo Duplex " , demande Baudelaire , captant les reflets du regard de Lilith , boue mortelle souillant la conscience d'Eve / Lilia , sa propre image pleine de sang répandu sur le vaste miroir à double face qu'une épée légendaire transperce comme une ombre ? ( 10 )
" Potius mori quam foedari ... " ( 11 )
" Tu es vaincu et je succombe !
Mais dorénavant , tu es aussi mort ! "
( 12 )
AELIA et LELIA ! ( 13 )
___
Notes :
7 - " La Montagne Magique " ( Der Zauberberg , 1924 ) par Thomas Mann ( 1875 -
1955 ) , auteur allemand , prix Nobel de littérature 1929 .
Symphonie n°10 ( 1910 ) en fa dièse majeur , dernière oeuvre de Gustav Mahler ( 1860 - 1911 ) , inachevée .
- " Histoire d'un Chef d'Orchestre " ( Auberive 11 , IX , Note 20 : Le Voyageur Au-dessus des Nuages ) . " La Porte Océane " ( Auberive 13 , I ) - Auberive ( Cycle De
L'Etoile III ) copyright 2017 Dan Ar Wern / Edilivre -Tous droits réservés .
8 - " Le Double " ( 1846 ) de Dostoïevski
( 1821 - 1881 ) .
9 - " Journal Intime " de Henri-Frédéric Amiel ( 1821 - 1881 ) , philosophe , écrivain suisse ( Page du 25 juin 1848 ) .
10 - Critique en date du 9 janvier 1859 , par Baudelaire , du livre de son ami Charles Asselineau ( 1820 - 1874 ) intitulé " La Double Vie " , qui lui rappelle un chapitre , " Homo Duplex " de l' " Histoire Naturelle " (1749 ) de Buffon .
11 - : Plutôt la mort que la souillure ! ( Kentoc'h Mervel Eget Bezan Saotret ! / Potius Mori Quam Foedari ! ) , devise de la Bretagne - " La Porte Océane " ( Auberive 13 , IX - Note 23 )
12 - " William Wilson " ( 1839 ) , nouvelle d'Edgar Allan Poe traduite par Baudelaire .
13 - " Aelia Lelia Crispis , nec vir , nec
mulier , nec androgyna ... " ( Qui n'est ni homme , ni femme , ni hermaphrodite ... ) : stèle érigée au XVIè siècle par Achille Volta , Grand Maître de l'Ordre des Chevaliers de la Mère de Dieu , dans leur prieuré de Santa Maria Casaralta , près de Bologne . Nerval applique cette formule à son héroïne , Pandora . Elle serait le symbole de la Pierre Philosophale . ( " La Nuit de Cézembre " , II , 7 - La Pierre de l'Apocalypse , notes 44 et 56 - Cycle de L'Etoile V , copyright 2019 Dan Ar Wern / Edilivre - Tous droits réservés ) .
* " Faust " , deux pièces de théatre de Goethe ( 1808 et 1832 ) .
4 - Menez C'hom , Menez Hud ? ,
" Rannet eo bet va askre , siwazh , etre daou ene , pep unan anezho o kaout c'hoant d'en em zistagan diouzh egile ... "
Goethe - " Faust " *
Kredin a ran a-wechoù ' vefe sanket d'he zro Frans e fons ur c'hwec'hkorn , ac'hubet al lec'h-man gant ur bobladig izel a glaskfe da zifenn he yezh hag he sevenadur , ha ni bet deut da
vezan , 'vit chench , he gwaskerien .
War ar " Menez C'hom " , adanvet " Menez Hud " , ' vefe ur sanatoriom renet gant un " Achantour " , seurt deskard sorser ha bleinier laz-senin o vourevian e sonerien gant un " Dekvet Kensonadeg " diaes-tre da c'hoari , kensonadeg Europa ... ( 7 )
'Vit gallout talan d'hon sklaverezh
diemskiant , psikoz-se ur bobl faezh betek skoulm hec'h ene a c'hallfe he c'has ivez d'ar follentez ha d'ar marv , ' oa bet distaolet ennomp 'pad re bell amzer 'vel ur c'hastiz perzh kavet re zister ha gwan hon tadoù ! Ul liv louet , kentoc'h !
Neuze , 'vit em dennan salv eus pezh ' oa nac'het ouzhomp , ' oa dav dimp mont war zaou-c'hement 'vel skeudenn zispis haroz ur romant moliac'h Dostoyevskiy . ( 8 )
Damgredin a raemp e vefemp 'vel-se degemeret gwelloc'h e kumuniezh vras , spered strizh dezho , ar robotoù-keodedourien :
" 'Vel m'eo an hollved un ene troet ouzh an diavaez , eo heman un hollved troet ouzh an diabarzh ... "
( 9 )
Keit all ' zo edomp o rankout tremen hep bevan en hor roll .
Met piv 'trezomp , koulskoude , n'oa ket an " Homo Duplex "-man ? , en em c'houlenn Baudelaire bet dedennet e selloù gant re Lilith o lugernin saotr ha marv war spered Eva / Lilia , skeudenn hec'h-unan c'holoet gant gwad bet skuilhet war zremm zoubl ar melezour , ur c'hleze mojennel o treuzin-didreuzin anezhan 'vel ur skeud ! ( 10 )
" Potius mori quam foedari " ... ( 11 )
" Trec'h din oc'h bet , hag e kouezhan dirazoc'h . Hiviziken , oc'h marv ivez ... " ( 12 )
AELIA ha LAELIA ! ( 13 )
Notennoù :
7 - Ar Menez Hud ( Der Zauberberg , 1924 ) gant Thomas Mann .
Simfonienn niv.10 ( 1910 ) e fa diez bras gant Gustav Mahler , diglok .
" Istor ur Bleinier Laz-Senin " ( Auberive 11 , IX , Notenn 20 - Le Voyageur Au-dessus des Nuages )
" Dorioù ar Mor-Bras " ( Auberive 13 , 1 ) .
8 - " An Doubl : Ur Varzhoneg eus
Petersburg " ( 1846 ) gant Fyodor Dostoyevskiy
( 1821 - 1881 ) .
9 - Deizlevr ( 25 / 06 / 1848 ) Henri Frédéric Amiel ( 1821 - 1881 ) , skrivagner , prederour suis .
10 - Pennad skridvarnouriezh Baudelaire ( 9 / 01 / 1859 ) a-zivout levr danevelloù e vignon Charles Asselineau ( 1820 - 1874 ) , skrivagner , arzvarnour gall , anvet " Ar Vuhez Doubl " ( La Double Vie ) . En e lenn , e teu da sonj dezhan pennad " Homo Duplex " e levrenn IV " Istor Naturel " Buffon ( 1707 - 1788 ) , bevoniour , jedoniour , kosmologour , prederour ha skrivagner gall .
11 - " Kentoc'h Mervel eget Bezan Saotret ! / Potius Mori quam Foederi ! " ( latin ) , ger-stur Breizh .
" Dorioù ar Mor-Bras " ( Auberive 13 , IX - Ar Gêriadenn , notenn 23 ) .
12 - " William Wilson " ( 1839 ) , danevell Edgar Allan Poe ( 1809 - 1849 ) , barzh ha skrivagner amerikan , bet troet gant Baudelaire e galleg .
13 - Notennoù 44 ha 56 " Noz Sezambr " , II , 7 - Maen an Diskuliadur ( La Pierre de l'Apocalypse ) .
* " Faust " , daou pezh-c'hoari Goethe e 1808 ha 1832 .
DAN AR WERN - HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 4 - Menez Hom , Montagne Magique ? ( Avril 2013 ) - Pep Gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés .
" HOLEN MOR " , copyright 2023 .
HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 3 - Anne , la Petite " Brette " .
HOLEN MOR ( SEL MARIN )
3 - Anne , la Petite " Brette " *
pour Hélène , ma mère
( 1927 - + 2019 )
" Car si , dans tout son éclat ,
Survient le jour tant attendu ... "
Yann-Ber Piriou -
" Les Chiens Redeviendront Sauvages "
Il est vrai qu'il est assez difficile de connaître à l'avance ou d'anticiper la conclusion d'événements jugés d'apparence anodine qu'on a délibérément occultés . D'en déchiffrer le sens à fortiori . C'est ainsi que , dans l'une de mes oeuvres , j'avais souligné que la bataille de Saint-Aubin-du-Cormier ( 28 juillet 1488 ) provoquant la perte de l'indépendance bretonne , et l'appel du château de Vizille ( 21 juillet 1788 ) donnant le signal symbolique de la Révolution Française , portaient la même date à trois siècles d'écart . ( 4 )
Simple coïncidence ? Mais pourquoi , direz-vous ?
Nous devons d'abord , sans en préfigurer les conséquences , nous remettre dans l'esprit les mots " Réforme " , " Révolution " .
Puis , nous rappeler que le 9 septembre 1488 , François II , notre dernier vrai duc , mourut à Coiron d'une chute de cheval , abandonnant sa fille Anne , son héritière seulement âgée de douze ans , celle qui devait bientôt devenir Dame souveraine et Duchesse de Bretagne " pour régner sur la terre et la mer " . ( 5 )
Enfin , n'oublions pas , deux ans plus tard , le 19 décembre 1490 , ce mariage par procuration de la jeune femme désespérée devant l'avenir avec Maximilien d'Autriche , futur empereur romain germanique en 1508 !
Pour elle comme pour les amis de la Bretagne , il s'agissait de briser d'abord l'âpre destinée d'un pays qui , après sa défaite , avait été envahi par des armées étrangères .
L'ennemi , hélas , n'apprécia pas ce qu'il jugeait une grave provocation de la part de cette demoiselle effrontée qu'il surnomma ensuite avec mépris " la petite Brette " !
Certains nobles infidèles , traîtres du camp français , se mirent d'accord pour déclarer nulle cette union britto-autrichienne , parce qu'elle violait , selon leurs nouveaux maîtres , les clauses du Traité du Verger ( 19 août
1488 ) stipulant que l'héritière ne pouvait se marier sans l'accord du roi de France !
Ils firent néanmoins " chou blanc " pour s'approprier tous ses biens !
Voici pourquoi , en fin de compte , la pauvre jeune femme fut forcée de quitter son peuple et de laisser derrière elle son cher pays !
Triste histoire , qu'en pensez-vous ? !
De nos jours , ne parle-t-on pas d'abus de faiblesse lorsqu'on se sert de la vulnérabilité psychologique d'une personne mineure ? Et le mensonge politique n'est-il pas toujours d'actualité ?
Elle mourut le 9 janvier 1514 à l'âge de trente-sept ans . ( 6 )
Des envahisseurs de l'est , quatre siècles plus tard , mettraient à feu , à sang , tout ce petit monde en quête d'amour et de paix !
___
Notes :
4 - " La Nuit de Cézembre " ( Cycle De L'Etoile V ) , I - Mourir à Ermioni , Seconde Partie - 5 - L'Eté de la Dernière Chance , Note 11 - Copyright 2019 Dan Ar Wern / Edilivre - Tous droits réservés .
5 - " Anne de Bretagne , Duchesse et Reine " ( 1938 ) par Georges-Gustave Toudouze ( 1877 - 1972 ) , romancier français .
6 - " La Demeure Enchantée " ( Cycle De L'Etoile II ) , IV , 8 - Troie + Seth - Note 37
( Chapitre exposant l'invasion d'un monde paisible par des barbares ) - Copyright 2016 Dan Ar Wern / Edilivre - Tous droits réservés .
* La Petite " Brette " , surnom donné à la duchesse Anne par son époux , Louis XII , roi de France .
3 - Anna , la Petite " Brette " *
" Rak ma tarzh an deiz hirgortozet ... "
Yann-Ber Piriou - " Ar Chas Donv 'Yelo da Ouez "
Gwir eo ez eo diaes a-walc'h anavezout en a-raok pe rakwelout disoc'h darvoudoù bet lakaet da vezan dister ha kuzhet a-ratozh anezho .
Ha pa ne veze ket aes digejan o ster endeo kent-a-se .
Evel-se eo em boa diskouezet en unan eus va oberennoù e voe stok deiziad emgann Sant-Albin-an-Hiliber , pa voe kollet o frankiz gant ar Vretoned , ouzh hini galv ar c'hastell Vizille , arouez derou-kentan an Dispac'h-Bras e Bro-C'hall . Nemet 'oa tri c'hantved , war-bouez nebeud , etrezo ! ( 4 )
Kendegouezh iskis , marteze , emezit-hu ? Ha perak ?
Diazezomp en hor spered ar gerioù-se da gentan , " Disivoud " ha " Dispac'h " , hep gallout diouganan en diagent , koulskoude , o efedoù warnomp-holl .
Ha goude , dalc'homp sonj , er memes bloaz , eus marv e Koeron hon Dug diwezhan , Fransez II , en abeg ma kouezhas diouzh e varc'h d'an nav a viz Gwengolo 1488 , o lezel hec'h-unan-penn e verc'h vihan Anna , oadet a zaouzek vloaz hepken , da zont an Itron Rouanez ha Dugez Vreizh evit " ren war an douar hag ar mor ". ( 5 )
Daou vloaz ziwezhatoc'h , d'an naontek a viz Kerzu 1490 , n'ankounac'homp ket ivez he " seurt " dimezin dre dredeog e Roazhon gant Masimilian Aostria a zeufe Impalaer Santel Roman e 1508 .
Eviti ha mignoned Vreizh , 'oa bet graet se 'vit klask terrin planedenn rust ha kalet ar vro bet gwasket hag aloubet gant luioù estren goude o zrec'h .
Siwazh , ne blijo ket kalz d'an enebour emzalc'h disuj an " Dimezell " Vreizh !
Buan e ouio ober gant traitourien , tud zisleal an Noblans bet graet un dro wenn diouto o c'hoant bras da gaout madoù ar bennhêrez !
Setu perak 'oa bet faezhet anezhi a-benn ar fin ha dalc'het hon Anna ken ger da vont kuit eus he mammvro ha kuitaat he fobl zilezet ...
Petra a sonjit ? Penaos 'vez barnet , hiziv an deiz , pa vez touellet evel-se ur plac'h yaouank rediet da asant da bep tra dre he gwander ? Ha kontan gevier , n'eo ket gwelet 'vel ur c'hammarver beli ?
D'an nav a viz genver 1514 , en he seitekvet bloazh ha tregont , ez eas da Anaon . ( 6 )
Pevar kantved diwezhatoc'h e teufe alouberien all eus ar Reter a lakafe an tan hag ar gwad er bed-se bihan o klask ar peoc'h hag ar
garantez ...
___
Notennoù :
4 - " Noz Sezambr " ( Heuliad ar Sterenn V ) , I - Mourir à Ermioni , Eil Rann ( " Mervel e Ermioni " , II , 5 - Notenn 11 . ) - Copyright 2019 Dan Ar Wern / Edilivre - Pep gwir miret strizh .
5 - " Anna Vreizh , Dugez ha Rouanez " ( Anne de Bretagne , Duchesse et Reine , 1938 ) par Georges-Gustave Toudouze ( 1877 - 1972 ) , romanter gall .
6 - " An Ti Achantet " ( Heuliad ar Sterenn II ) , IV , 8 - Troie + Seth - Notenn 37 ( pennad o taolennin aloubidigezh ur bed peoc'hus gant barbared ) - Copyright 2016 Dan Ar Wern / Edilivre - Pep gwir miret strizh .
* La Petite " Brette " , lesanv bet roet da Anna Vreizh gant he fried Loeiz XII Frans .
DAN AR WERN - HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 3 - Anne , la Petite " Brette " ( Avril 2013 ) - Pep Gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés .
" HOLEN MOR " , copyright 2023 .
HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 2 - Nantes .
HOLEN MOR ( SEL MARIN )
2 - Nantes
" Nantes , ville noble , fière d 'être reine parmi les cités bretonnes ... "
Paol Feval - " La Fée des Grèves " ( 1850 ) *
1 - Soyez en colère , indignez-vous , Bretons ! Car l'on cherche toujours à dissimuler le souvenir de notre nation ! Le département de la Loire-Atlantique est historiquement breton ( Pays Nantais) , quoi qu'en montrent ces cartes routières trompeuses le détachant par traîtrise de notre territoire afin d'égarer des gens peu instruits !
NANTES EN BRETAGNE , NANTES , CAPITALE DE NOS DUCS !
( 9 mars 2013 )
2 - Peut-être que la Bretagne n'est pas un poisson ? Car l'on dit : " Mettez au sec un poisson , celui-ci ne vivra pas longtemps ... " Cependant , chaque fois qu'elle essaie avec peine de sortir sa tête hors de l'eau , l'état central s'efforce de l'y replonger au plus profond ! Pensez donc à ce qui est arrivé à la compagnie aérienne Brit Air dans les années 90 , lorsque plus d'un , par naïveté , croyait qu'en Europe , tout allait s'améliorer pour nous !
Puis , ce fut l'affaire " TV BREIZH " , aussi rapidement morte qu'elle était née , si ce n'est que nos " maîtres " , gardant le nom de l'entreprise pour diffuser en français des séries commerciales à bas prix , pouvaient ainsi montrer leur mépris pour notre culture !
Voilà où maintenant nous en sommes : la forteresse française résolument défendue par son Conseil Constitutionnel et dernière instance , juge ultime , son Conseil d'Etat !
Mourir , plutôt que les " Lumières " de notre pays " Des Droits de l 'Homme " soient souillées par la langue des ploucs et des poules ? Telle pourrait être la devise autoritaire de nos oppresseurs !
Maodez Glanndour parlait de compatriotes " trompées par une mauvaise démocratie " et travaillant " au service de la
France ( ... ) sans plus se préoccuper des affaires bretonnes " . *
C'est à nous d'ouvrir un oeil vif et perçant pour ne pas faire comme eux !
( 12 /15 mars 2013 )
2 - Naoned
1 - Ra vezit kounnaret , Bretoned ! ( Indignez-vous ! ) Rak e vez klasket bepred golein koun ho proad ! Breizhek eo departamant al Liger-Atlantel ( Bro-Naoned ) hervez an Istor , petra bennak ma tiskouezo diwar-benn-se kartennoù-hent fallakr a zistag anezhan dre drubardiz diouzh hon Bro 'vit lakaat tud dizesk da fazian !
NAONED E BREIZH , NAONED , KÊRBENN HON DUGED !
( 9 a viz Meurzh 2013 )
2 - Marse ne vefe ket Breizh ur pesk ? Rak 'vez laret : " Lakait ur pesk war ar sec'h , ne vevo ket
pell ... " Koulskoude , bewech m'he c'hlask sav he fenn gant poan diwar an dour , e striv ar Stad greizennet d'he c'has a-nevez don e-barzh anezhan . Sonjit 'ta e pezh 'oa degouezhet da aergevredad Brit-Aer er bloavezhioù dek ha pevar-ugent , pa veze kredet gant meur a hini dre o eeunded edo pep tra o vont da drein war well evidomp en Europa !
Ha goude-se ez erruas afer TV BREIZH , bet lazhet ar buanan ar gwellan , nemet anv an embregerezh bet miret a-ratozh-kaer gant hor " mistri " da skignan goude stiradoù skinwell kenwerzhel izelbriz e galleg , ar-re man o c'hellout diskouez gwelloc'h dimp evel-se o fae evit hon sevenadur !
Setu pelec'h en em gavomp breman : krenvlec'h Bro-C'hall difennet-grons gant e Guzul Vonreizhel ha , barn pe ensav diwezhan-holl , e Guzul-Stad .
Kentoc'h mervel 'get bezan saotret " Sklerijennoù " bro " Gwirioù Mab-Den " gant yezh ar blouked hag ar yer ? Evel-se 'c'hallfe bout ger-stur hon gwaskerien , ken reut o speredoù en hon
kenver !
Maodez Glanndour a gomze eus kenvroidi bet " strobinellet gant ur vrizhdemokratelezh " hag o labourat " e servij Bro-C'hall
( ... ) hep en em luzian ken e kudennoù Breizh " . *
Deomp da zigerin hon daoulagad spis ha lemm evit mirout a ober evelto !
( 12 /15 a viz Meurzh 2013 )
* Maodez Glanndour : " Kregin-Mor " , 7 - Ster hon Emgann ( Le Sens de notre Combat ) - Copyright 1987 , Emb. AL LIAMM , pep gwir miret strizh .
DAN AR WERN - HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 2 - Nantes ( Mars 2013 ) - Pep Gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés .
" HOLEN MOR " , copyright 2023 .
* Paol Feval - " La Fée des Grèves "
( 1850 ) Boudig an Aod , troet gant Ernest ar Barzhig ha Per Denez , Emb. Skol , ademb. Hor Yezh, 1987 .
HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - I - Préface / Dédicace - Pays Blanc ( Gwenrann ) .
HOLEN MOR ( SEL MARIN )
pour Lena ( 1927 - 2019 ) , ma mère ,
la petite Cendrillon du " Moulin au Chaix "
I - PREFACE / DEDICACE
Pays Blanc
" Comme cette perle de la Flore marine ,
vous resterez sur le sable uni , fin et blanc
où s'épanouit votre belle vie , cachée par une onde ,
diaphane seulement pour quelques yeux amis
et discrets ... "
Honoré De Balzac - " Béatrix " ( 1839 )
Dédicace à Sarah Lowell
Occupé à la finition de mon oeuvre principale ( aujourd 'hui parachevée ) LE CYCLE DE L'ETOILE , j'avais laissé de côté des idées plus personnelles . ( 1 )
Voici maintenant le moment de les exposer à la manière de ces paludiers de Guérande récoltant le sel d'une journée de labeur sous le soleil du " Pays Blanc " .
J'espère qu'eux réussiront à donner ainsi plus de saveur à ces quelques pensées venues à mon esprit !
Pardonnez-moi pour leur simplicité , trop de sel n'est , je pense , qu'une pauvre compensation pour notre propre reniement !
( Préface - Le Croisic , 8 mars 2013 ) .

I - Kentskrid
Gwenrann
Ac'hubet da beurober va oberenn veur ( peurechuet hiziv ) HEULIAD AR STERENN , em boa lezet menozioù personeloc'h a-gostez .
Deut eo breman amzer d'o ezteuler 'vel ma holena paluderien-se Gwenrann goude o devezh labour dindan heol ar " Vro Wenn " .
Hetin a ran ma teuint a-benn da rein ar re-man mui a vlaz d 'un nebeud bennak anezho deut d'am spered !
Grit din trugarez evit o eeunded , re a holen n'eo , a gavan , nemet un digoll dister 'vit goularded hon emzinac'h !
( Rakskrid - Er Groazig , d 'an 8 a viz Meurzh 2013 ) .
___
DAN AR WERN - HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - Pensées , Journal , Correspondance - I - Préface / Dédicace - Pays Blanc / Gwenrann - Pep Gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés .
" HOLEN MOR " , copyright 2023 .
___
Notes :
1 - LE CYCLE DE L'ETOILE , 22 livres plus 2 dictionnaires - copyright Dan Ar Wern 2015 / 2023 - Edilivre / OmniScriptum Publishing Group , éditions " Muse " - Tous droits réservés - All rights reserved .
HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 1 - Littérature Bretonne .
HOLEN MOR ( SEL MARIN )
1 - Littérature Bretonne
Voici , tout d'abord , quelques extraits d'une lettre montrant le cheminement de ma
pensée , mes influences , le plan choisi pour bâtir la demeure ( There you can find excerpts from one of the different letters I have written , that shows the way I use to think , how was framed my works and also how was influenced my ideas ) :
" ... L'écriture de " Villeneuve " est bien sûr symbolique ( nouvelle publiée sur AL LIAMM 336 - Février 2003 ) , et sa matière est en même temps religieuse . Je suis heureux chaque fois que je peux lire dans le journal des écrits sur la Littérature , et , par exemple , aujourd'hui cette étude enrichissante consacrée à Maodez Glanndour , philosophe et barde mystique breton . ( 1 )
Celui-ci y parle de la mission de l 'artiste , " ...contant à ses frères la vérité terrestre et céleste ... pour leur faire voir au-delà des horizons ... " ( Paroles Vivantes ) , " ... leur ouvrir des fenêtres , passer par-dessus les frontières tels des inventeurs , découvrir avec eux les choses les plus proches comme les plus lointaines , le Monde et la Bretagne , en un aller-retour de l 'un à l 'autre ... "
Roparz Hemon , dans son fameux ouvrage titré : " Un Breton Redécouvrant La
Bretagne " , a dépeint , lui aussi , le chemin de l 'écrivain : " Nous n'avons rien à faire aujourd'hui , écrit-il , d 'une littérature populaire . Rien à faire non plus d'une littérature qui ne serait que celle d 'un terroir . " ( 2 )
Mon but est ainsi de chercher à montrer les sentiments d 'un homme exilé sur la terre , comme l 'ont fait avant moi Leonard Cohen ou Youenn Gwernig .
Ma dernière nouvelle , qui s'intitule " La Terre De Nos Promesses " ( publiée sur AL LIAMM 348 - Février 2005 ) , finit dans l 'aéroport Kennedy comme avait commencé la première de cette trilogie à Paris , gare de Lyon . ( 3 )
Que raconte donc son histoire ?
Le temps des illusions de la jeunesse est passé . Vingt ans après , nos personnages se retrouvent dans un avion . Devenus des sortes de fugitifs , les voici avec ce désir persistant en eux de trouver un sens quelconque à leur vie , découvrant peu à peu que celle-ci était très différente également de ce qu'ils avaient espéré .
Ils n'arrêtent pas de voyager pour cacher leur mal de vivre , ne sachant plus précisément qui ils sont . Mais n 'est-ce pas que nous nous demandons au bout du compte : à quoi serviront nos faux prétextes devant la Destinée ? Avons-nous fait ce que nous devions faire ?
Mon travail a été inspiré par celui d 'écrivains célèbres comme Thomas Mann , Scott Fitzgerald , Carson McCullers , Annemarie Schwarzenbach ...
Introspection , recherche psychologique ( psychanalyse ) ayant établi le renom d 'écrivains comme Proust et Zweig , sont les outils dont je veux me servir également dans cette quête ... "
1 - Lennegezh Vreizh
Setu , da gentan , arroudoù bennak eus unan al lizheroù dishenvel am eus skrivet , hag a ziskouez doare va sonjoù , evel ma oa bet frammet va oberennoù ha levezonet ivez va mennozhioù :
" ... Arouezek eo evel just skritur " Kernevez " ( danevell embannet war AL LIAMM 336 - C'hwevrer 2003 ) , ha relijiel he danvez war un dro . Eürus on bewech m'eo tu din lenn skridoù diwar-benn al Lennegezh e-barzh ar gelaouenn , hag hiziv , da skouer , ar studiadenn frouezhus-se bet gouestlet da vMaodez Glanndour , prederour ha barzh kevrinel breizhat . ( 1 )
Ennan e komz eus kefridi an arzour , " o tezrevell d 'e vreudeur an holl wirionez , douarel ha nenvel ... da ziskouez dezho a-drenv an dremmwelioù ..."
( Komzoù Bev ) , " ... da zigerin ar prenestroù , gaoliata dreist an harzoù , bezan dizoloerion , kavadennin an traoù tostan hag an traoù pellan , ar Bed ha Breizh en ur mont-dont eus an eil d 'egile ... "
" Hent ar Skrivagner " en deus taolennet ivez Roparz Hemon en e levr brudet , " Ur Breizhad oc'h Adkavout Breizh " : " gant ul lennegezh pobl , e vez skrivet gantan , n 'hon eus aman , evit an amzer-vreman , netra d 'ober . Netra d 'ober kennebeut gant ul lennegezh na fell dezhi bezan nemet hini ur rannvro . " ( 2 )
Rak-se eo ret din klask displegan santadurioù un den harluet war an douar , evel m'o deus graet araozon Leonard Cohen pe Youenn Gwernig , da skouer .
Va danevell ziwezhan , " Douar Hon Promesaoù " ( embannet war AL LIAMM 348 - C'hwevrer 2005 ) , a echu e-barzh an aerborzh Kennedy evel ma oa kroget hini gentan an drilogiezh-se e-kreiz porzhouarn Lions e Pariz . ( 3 )
Petra' ta eo dibun he istor ?
Tremenet eo amzer emdouelloù ar yaouankiz . Ugent vloaz goude , en em gav a-nevez hon tudennoù e-barzh ur c'harr-nij . Seurt tec'hidi int deut da vezan , hag o chom c'hoazh war ho c'hoant da gavout ur ster bennak d'o buhez , o tizolein tamm-ha-tamm ivez e oa ar vuhez-se ken dishenvel diouzh ar pezh a gredent ober ganti . Redek a reont broioù da guzhat o droug-hirnez .
N'ouzont mui resis piv int . Ha n'eo ket ar goulenn a reomp dimp hon-unan a-benn ar fin : da betra e talvezo hor falszigarezioù dirak an Tonkadur ? Ha graet hon eus ar pezh a oa dleet deomp ober ?
Awenet eo bet va labour gant hini skrivagnerien vrudet evel Thomas Mann , Scott Fitzgerald , Carson McCullers , Annemarie Schwarzenbach ...
Emsellerezh hag enklask psikologel ( Bredelfennerezh ) , o deus gounezet brud ganto arzourien evel Proust ha Zweig , a gavan mat da lakaat em skridoù ivez ... "
DAN AR WERN - HOLEN MOR ( SEL MARIN ) - II - 1 - Littérature Bretonne ( 5 a viz mae 2002 ) - Pep Gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés .
" HOLEN MOR " , copyright 2023 .
___
Notes :
1 - Maodez Glanndour : " Komzoù Bev " ( SKRIDOU BREIZH , 1949 ) , " Dre Inizi Ar Bed Keltiek " ( AL LIAMM , 1991 ) .
2 - Roparz Hemon : " Un Breton Redécouvrant la Bretagne " ( " Ur Breizhad oc'h Adkavout Breizh " - GWALARN , 1931 / AL LIAMM , 1972 ,
adembannadur ) - AL LIAMM - Pep gwir miret strizh / All rights reserved / Tous droits réservés .
3 - Dan Ar Wern , trilogiezh :
Kernevez ( AL LIAMM 336 - 02/2003 ) - Villeneuve .
An Tremeniad ( AL LIAMM 340 -
10/2003 ) - Celui Qui Passe .
Douar Hon Promesaoù ( AL LIAMM 348 - 02/2005 ) - La Terre de Nos Promesses .
Trois nouvelles traduites en français , faisant partie du recueil " AUBERIVE "
( Cycle De L'Etoile III ) , copyright 2017 Dan Ar Wern / Edilivre - Pep gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés .
/image%2F1535069%2F20230530%2Fob_6f16be_in-spirit-digital-artwork-by-philip-mc.jpg)
/image%2F1535069%2F20230529%2Fob_9fc736_charles-ernest-butler-king-arthur.jpg)
/image%2F1535069%2F20230529%2Fob_35a317_gilliatt-et-la-pieuvre-emile-joseph-ca.jpg)
/image%2F1535069%2F20230529%2Fob_cbf6b7_alfred-guillou-first-communion.jpg)
/image%2F1535069%2F20230527%2Fob_6f0b05_saint-yves-2020-carnoet-vallee-des.jpg)
/image%2F1535069%2F20230526%2Fob_b6e7d8_menezhom1.jpg)
/image%2F1535069%2F20230526%2Fob_f2ff63_anna-vreizh-2.jpg)
/image%2F1535069%2F20230524%2Fob_83ed94_nantes-2.jpg)
/image%2F1535069%2F20230523%2Fob_beb85d_roparz-hemon-ur-breizhad-oc-h-adkavout.jpg)