LE PASSEUR DES MONDES ( 1er Cercle ) - VII - L'Accomplissement - 6 - Confession de Roll / Roll's Confession / Diskuliadenn Roll ( 1 ) .

Premier Cercle : A la Pointe Du Jour ...

Le Passeur des Mondes ( VII )
Deuxième Partie
/ L'Accomplissement /
" Les idées qu'il s'était faites du voyage n'avaient pas été accompagnées de l'impression étrange qu'il ressentait à cette heure où , pour la première fois , le monde de son enfance lui était brusquement enlevé et où il semblait jeté par les flots sur une rive étrangère . "
Novalis - " Heinrich Von Ofterdingen " , I , 2 .
- Gaeltacht -
6 - Confession de Roll ( 1 )
( 17 juillet 1909 )
" If your life is a leaf ,
That the seasons tear off and condemn ... "
Leonard Cohen - " Sisters Of Mercy " *
" Krollet , krollet ,
O ! krollet troieu amoed ,
Peurkeh dél , krollet ! "
Yann-Ber Kalloc'h " Bleimor "
" Ar en Deulin " - " Kroll en Dél Maru " *
Bien des années plus tard , lorsque tout fut terminé de cette étrange et féérique cérémonie de l'enfance , Yann aurait dû recevoir une lettre émouvante où se cachait le désespoir d'un coeur brisé .
Frère disparu des premiers jours coincé à Paris dans sa petite chambre d'exil , Roll Dagorn lui parlait de sa rue Cassini et des vieux arbres de l'Observatoire " dont les feuilles s'envolent pour un autre monde si proche de moi , lui écrivait-il , et pourtant si mystérieux ... " ( 1 )
" De ma fenêtre , par-delà mon bureau encombré de toutes sortes de documents et de volumes , je laisse mon regard se perdre dans le feuillage d'un marronier , d'un sycomore , parfois dans celui des ormes , des peupliers blancs pleins de grâce et de légèreté ...
" Comment t'expliquer ? , poursuivait-il encore , je les compare à des êtres vivants dont la chevelure tourmentée , nourrie par les fines nervures des tiges , frémirait du frisson de nos peines ...
" Ce sont les témoins fidèles de mon imagination , catalyseurs de rêves sans fins , les seuls qui puissent me permettre , au terme d'une harassante journée de travail , de chercher refuge ailleurs , de dialoguer avec l'invisible ...
" Le soir , à la fin de ces chauds dimanches d'été , au moment où il va faire nuit , mes pensées s'envolent comme nuées d'oiseaux des grands arbres noirs , qu'un peu de lumière verdit d'espérance ...
Notre terre est si lointaine , tu sais , mais je m'en sens tout proche , blessure profonde , sanctuaire d'une amitié perdue ...
" Mon coeur n'est pas d'ici , mon coeur est en Bretagne " , chante le poète .
( 2 )
Depuis tout ce temps que je ne suis pas retourné chez nous !
Peut-être aurais-je trop peur , dirais-tu , d'un passé jugé trop lourd ?
J'imagine , en tout cas , que tu dois m'en vouloir , avec bien d'autres ...
" J'essaie cependant de t'écrire à la lueur pâle de ma lampe ...
De trop nombreuses nuits sans sommeil me font revivre , comme en cet horrible soir du 16 juillet , notre belle histoire de l'été quatre-vingt dix-neuf ...
Alors , s'installe en moi cette petite musique de nostalgie égrénant ses notes sombres , celles d'une ancienne source invisible aux eaux sans cesse renouvelées ...
" C'est elle qui me parle , je crois , depuis l'aube des temps .
Ma vie ressemble à cette fugue lancinante et grave qu'elle nous jouait dans la demeure de Brocéliande il y a tant de siècles !
Monocorde , insignifiante en apparence , mais dévorante et sourde comme un feu souterrain qui couve avec persévérance et lenteur sous la cendre avant le jaillissement final de sa flamme rédemptrice !
Je n'ose plus l'écouter , maintenant , de peur de raviver la plaie .
Désormais , je ne pourrai que fuir en entendant les accents plaintifs de " l'Offrande Musicale " , ou de l'envoûtante " Méditation de Thaïs " ! ( 3 )
Car Il m'est arrivé , avant de m'endormir et de rejoindre , comme Chateaubriand , " ma magicienne sur les nuages " , de revivre l'étrange aventure ... ( 4 )
Et je me suis revu tel un Chevalier de la Table Ronde à l'armure vermeille , ou comme ce jeune homme de Thuringe en route vers l'inaccessible , découvrir le secret du pays sans nom de notre jeunesse !... ( 5 )
Tu te rappelles ces rumeurs bizarres qui couraient alors dans le pays ?
Nous étions pleins de courage , tous les deux , ce matin-là !
L'entrain , la curiosité , comme la promesse d'une belle journée de soleil , tout nous poussait irrésistiblement vers les grilles du " Domaine Mystérieux " !
Quelqu'un t'avait parlé d'un passage providentiel , Yann ?
C'est par là , n'est-ce pas , qu'à l'aide d'une corde et d'un crochet , nous finîmes par franchir un peu désorientés l'obstacle après tant de recherches infructueuses tandis que la fraîcheur du soir tombait déjà sur nos épaules !
Nous étions perdus ...
Seule nous avait guidé la chanson du couchant , qui répétait , inlassable , sa petite phrase langoureuse et triste : " Mais venez , mes enfants , venez ! "
Nous avions peur de la suivre sans doute , et pourtant , malgré l'angoisse indicible qui nous étreignait , malgré la fatigue , rien n'aurait pu repousser la force de son appel !
Ne venait-elle pas de cette lointaine tache de lumière vespérale au fond du sous-bois ?
Le manoir d'Auberive !
Au-delà d'un étang tout noir où flottaient deux ou trois cygnes majestueux sur le reflet tourmenté des masses nuageuses , nous franchîmes quelques rideaux d'arbres dont le feuillage clair , celui des trembles , des hêtres , venait caresser le cours capricieux d'un ruisseau .
Des vases d'albâtre , un buste d'Apollon puis de Diane chasseresse , semblèrent nous dévisager d'un oeil curieux .
Nous nous faufilâmes comme deux ombres parmi les bosquets d'ajoncs , les buissons d'aubépine , jusqu'à une bordure de primevères parsemée de roses , parterre de façade , avant d'arriver devant la cour intérieure du château .
Au milieu du bâtiment , se trouvait un perron de trois marches , qu'une porte-fenêtre en ogive surmontait de son battant vermoulu .
Soudain , se reflétant dans un miroir au-dessus d'une cheminée de marbre adornée de guirlandes , le profil d'une jeune fille nous apparut à l'intérieur .
Vêtue d'une simple tunique bleue , elle tenait un violon de ses doigts effilés .
Dans l'âtre , unique source de lumière au fond d'une pièce aux tentures rouges , brûlait un feu de fagots et de bûches ...
Mais d'autres lueurs étranges transfiguraient le beau visage de la sylphide !
Nous n'eûmes hélas ni le temps , ni le loisir d'apprécier son jeu : des cris retentirent soudain , des aboiements , tandis qu'à toute vitesse un molosse courait vers nous , tirant sur sa laisse comme un diable , aussi mauvais que son maître le gardien Werner qui s'efforçait de le suivre tant bien que mal ! "
C'est alors que les deux enfants , nous expliquait le narrateur , se trouvèrent séparés .
Tandis que Yann s'engouffrait dans la chambre , Roll , instinctivement , préférait reprendre les traces laissées derrière eux .
Mais il ne réalisa pas , l'imminence du danger l'obligeant à fuir sans regarder par-dessus son épaule , que la poursuite avait très vite cessé .
Bientôt , s'étant caché derrière une sphynge portant deux amours , l'une des statues de l'allée , il remarqua sur la gauche de l'édifice un grand pan de ruine percé d'une ouverture à moitié recouverte de lierre et de mousse donnant sur la campagne ...
Quelque antique dépendance , pensa-t-il .
Sans plus réfléchir , il s'y précipita !
La flêche grise d'une chapelle au coeur d'un petit bosquet d'arbrisseaux noueux , pins et chênes-lièges recouverts de lichens , ronciers mangeant sols et murailles , dominait l'ensemble ...
Plus loin , c'était une longue cour servant de parc ou de cimetière à de vieilles berlines , voitures d'âge respectable , vestiges de chars à bancs ...
Puis , tout au bout , se trouvait une sorte de remise ou d'appentis ...
( A Suivre )
___
DAN AR WERN - Le Passeur des Mondes ( 1er Cercle ) - VII - L'Accomplissement / Gaeltacht - Deuxième Partie - 6 - Confession de Roll ( 1 ) - Pep gwir miret strizh / All rights reserved / Tous droits réservés . " Le Passeur des Mondes " , Copyright 2005 SGDL / Dan Ar Wern . Copyright arbredor.com 2007 et 2008 ( Version Numérique ) .
___
Notes :
1 - A Pâques 1910 , la famille d'Alain-Fournier ( 1886 - 1914 ) avait emménagé au 2 , rue Cassini , 4è étage ( 75014 - Paris ) .
2 - Yann-Ber Kalloc'h " Bleimor " , poète breton ( 1888 , Groix - Tué sur le Front , 1917 ) : " Kroll en Dél Maru " ( La Danse des Feuilles Mortes , 1905 ) et " Me Halon Zo é Breih-Izél " ( Mon Coeur est en Basse-Bretagne , Paris 1913 ) , in " Ar En Deulin / A Genoux " , Plon , 1921 , Kendalc'h , 1963 . Voir ci-dessous *
3 - " L'Offrande Musicale " ( Musikalisches Opfer , 1747 ) de Jean-Sébastien Bach ( 1685 - 1750 ) . " Méditation de Thaïs " ( extraite de l'opéra " Thaïs " , 1894 ) de Jules Massenet , compositeur français ( 1842 - 1912 ) .
4 - François-René de Chateaubriand ( 1768 , Saint-Malo - 1848 ) , écrivain breton , " Mémoires d'Outre-Tombe " , Première Partie , Livre 3 , ch.12 ( " Mes Joies de l'Automne " ) et 13 ( " Incantation " ) .
" Le Grand Meaulnes " ( 1913 ) , d'Alain-Fournier .
5 - Novalis - Friedrich Von Hardenberg ( 1772 - 1801 ) , " Heinrich Von Ofterdingen " ( 1802 ) .
" Correspondance Alain-Fournier / Jacques Rivière " ( 1904 - 1914 ) - Nouvelle édition , Gallimard 1991 - Lettre à Henri de Jacques ( 29 septembre 1908 ) .
* Leonard Cohen , " Sisters Of Mercy " , 1968 , Columbia / Project Seven Music / Sony Music Entertainment Inc. All rights reserved :
" Si ta vie est une feuille que les saisons arrachent et condamnent ... "
* " Dansez , dansez !
O , dansez des rondes insensées ,
Pauvres feuilles , dansez ! ( Yann-Ber Kalloc'h - " Ar en Deulin " )
LE PASSEUR DES MONDES ( 1er Cercle ) - V - Résumé / Synopsis - Berrskrid - Summary ( 2 ) .
Premier Cercle : A La Pointe Du Jour ...
Le Passeur des Mondes ( V )
Résumé / Synopsis ( 2 )
/ L'Accomplissement /
( 2ème Partie )
II
- Gaeltacht -
Le navire s'est élancé , fidèle coursier de haute mer .
On est passé au large de Sein , d'Ouessant , pour atteindre bientôt les îles Scilly ( Les Sorlingues ) , qui se trouvent au sud-ouest de l'Angleterre .
Un nouveau personnage étrange apparaît , le nommé Houarn Pogam , homme des machines .
Bientôt , c'est le port de Penzance , en Cornouailles britanniques , peu après que la coque ait failli , vers Land's End , se faire percuter par le transatlantique " La France " , beau symbole !
En fait , il y eut plus de peur que de mal .
Un soir , dans le " pub " de la ville , nos voyageurs sont charmés par une jeune harpiste talentueuse , qui enchante son auditoire par des incantations gaéliques relatant les plus belles épopées d'Irlande ou d'Ecosse .
Ne s'agit-il pas d'un code secret , se demandent alors les garçons ?
Mais quelqu'un surgit , venant saluer le marin breton , semblant même bien le connaître . C'est un soi-disant marchand russe .
La conversation s'engage : il parle du Roi Arthur , évoque son passage à Winchester , où se trouve la Table Ronde , ainsi que les ruines du château de Tintagel .
Que cherche-il , celui-là ?
Puis il demande à Tadig le but de son voyage .
" Je vais à Oban , en Ecosse " , précise le vieux d'une voix laconique .
Mais il ne veut pas en dire plus .
La nuit suivante , tandis que la " Marie-Morgane " appareille en direction de Man , Yann fait un rêve bizarre .
Il a une vision , celle d'une créature merveilleuse , la fée Mélusine , qui lui confie cette phrase énigmatique :
" Voici la clé , dit-elle . Lorsque tu verras le gouffre , tu prononceras deux mots essentiels : Souviens-toi bien d'ARBOR MIRABILIS ! "
Quant à Roll , une autre révélation lui est faite pendant son sommeil .
tandis qu'il se promène en rêve sur le flanc d'une montagne , et qu'un vaisseau spatial surgit brusquement de l'immensité de la voûte céleste !
Cette ineffable " rencontre " suffit à le convaincre de la présence d'une intelligence supérieure .
Elle le fait mûrir , et les deux garçons , pressentant désormais le caractère exceptionnel de leur aventure , s'attendent à d'autres faits extraordinaires !
L'escale suivante , c'est Holyhead , petit port de l'île d'Anglesey , l'ancienne Mona , fameux sanctuaire druidique .
Cependant , lorsqu'on croise au large du gouffre de Corryvreckan , avant de mettre le cap sur Oban , il se passe un phénomène extraordinaire !
Une brume épaisse commençe de tomber sur le navire , tandis que Yann , poussé par une force inconnue , s'élance comme un fou sur le bastingage !
Brutalement , par une sorte de " miracle " , on se retrouve à Iona , l'île sainte , avec ses 360 croix !
C'est là que deux silhouettes éthérées , les jumelles Moïna et Fiona , telles des anges tombées du ciel , accueillent nos pélerins de haute mer , stupéfaits .
Qu'a-t-il bien pu se passer ?
" Venez-vous chercher un signe ? , leur demandent-elles ...
FIN DE LA 2è PARTIE
DAN AR WERN - Le Passeur des Mondes ( 1er Cercle ) - V - Résumé / Synopsis ( 2 ) - L'Accomplissement / Gaeltacht - Deuxième Partie - Pep gwir miret strizh / All rights reserved / Tous droits réservés . " Le Passeur des Mondes " , Copyright 2005 SGDL / Dan Ar Wern . Tous droits réservés . Copyright arbredor.com 2007 et 2008 ( Version Numérique ) .

LE PASSEUR DES MONDES ( 1er Cercle ) - VI - L'Attente - 5 - Tadig Tanguern .
Premier Cercle : A la Pointe du Jour ...

Le Passeur des Mondes ( VI )
Première Partie
/ L'Attente /
" Que serait-elle , cette vie ? "
Anton Tchékhov - " La Steppe , Histoire d'un Voyage "
- Les Sortilèges de Brocéliande - 
5 - Tadig Tanguern
" Buhé er Voraerion ... "
Yann-Ber Kalloc'h - Bleimor - " Ar en Deulin " *
" Toute ma vie , j'ai cherché les plus fabuleux trésors ! , nous avouait naguère Tadig de sa voix forte et prenante , riant dans sa barbe blanche et fleurie .
" Mais j'ai , sans doute , été trop loin ... " , concluait-il ensuite , plissant son front ridé d'un air étrange , clignant ses yeux bleus délavés dont l'éclat se ravivait parfois de celui d'un visage hâlé par le soleil et le vent , creusé par les atteintes si nombreuses du temps qui passe ...
Un vrai loup de mer que ce vieil homme aguerri par l'expérience , cachant derrière de rudes manières sa sensibilité , solide gaillard , bon vivant , dont la cordiale franchise , la détermination , n'avaient pu être entamées par une vie si âpre , difficile !
Et se mettant à la raconter aux jeunes bambins qui l'écoutaient sans même toujours bien le comprendre , ceux-ci s'émerveillaient toujours de tant d'invention , sinon d' une telle existence remplie d'aventures incroyables , de si grands dangers !
Ses contes féeriques leur donnaient envie , une fois rompues les amarres , de prendre le large et de mettre sous voiles pour enfin découvrir le secret du Monde !
A travers eux , tout semblait possible aux garçons !
Des carcasses de navires s'éventreraient au fin fond des Caraïbes , dans les îles du Pacifique , livrant à leurs regards pleins de convoitise des cargaisons de piécettes d'or et de bijoux éblouissants qui , depuis des siècles , remplissaient les coffres sertis de coquillages , de mousse et de lichen , dans le silence des étendues sous-marines ...
Les plus beaux archipels ressembleraient à des colliers de perles baignant dans l'immensité d'azur sous le scintillement du soleil , pur écrin d'océan nacré ...
Ils seraient Robinson Crusoé ... ( 21 )
Et de fières indigènes , libres encore , les observeraient d'une curiosité mêlée de crainte à l'abri du feuillage tropical , croyant au retour d'anciennes divinités .
Sans doute se prosterneraient-elles devant leurs nouveaux maîtres , leur offrant un sacrifice rituel et des couronnes de fleurs multicolores !
La fertilité particulière d'une imagination d'enfant rendait encore plus fantastiques les voyages de Surcouf , corsaire du Roi , comme les explorations mouvementées du fameux Jacques Cartier , remplies
d 'épouvantables périls ! ( 22 )
Parfois , d'autres fils malchanceux de Saint-Malo ou de Nantes , moins nobles , se changeaient en négriers pour l'appât du gain , devenant gens de flibuste ou pirates , finissant pillards sans vergogne , rançonneurs des mers pris dans l'engrenage d'une implacable destinée , naviguant en véritables bandits sous le pavillon noir à tête de mort !
Jambes de bois , crochets de fer et bandeaux faisaient alors trembler d'honorables marchands transportant , dans les soutes craquantes de leurs navires , du métal et des essences précieuses , des denrées rares , des épices , des ors venus du Pérou , du minerai d'Argentine et des tapis d'Orient ...
Ces tableaux de haute mer , si plaisantes descriptions de voilures et de cordages , ne pouvaient qu'inciter à la rêverie .
Peu importe , la morale n'y était pas toujours sauve , mais on y parlait de matelots pleins de vigueur hissant hardiment mâts de misaine ou d'artimon qui , sous focs et haubans , partaient ensuite courageusement à l'abordage du vaisseau ennemi !
Tout cela suffisait à éblouir un esprit juvénile !
Même " L'Île au Trésor " , le si populaire et captivant chef-d'oeuvre de Stevenson , paraissait un peu fade à côté des paroles du vieux bavard , celui-ci , grâce à la magie de son talent , pouvant ressusciter devant son auditoire , par exemple , l'illustre figure de Duguay-Trouin . ( 23 )
Vous aviez alors l'impression de revivre sa prise de Rio , au Brésil , sans parler d'un tas d'exploits plus passionnants les uns que les autres !
Mais le récit que préférait Tadig , c'était celui que fit le grand marin lorsqu'il s'évada d'Angleterre , avant de revenir en Bretagne à bord d'une chaloupe .
On ne pouvait que retenir son souffle à cette écoute , et frémir en silence , car les mots du bourlingueur vous ensorcelaient comme le chant envoûtant des sirènes ...
Parfois , nous revient l'inaccessible splendeur d'un âge révolu , la nostalgie de nos mémoires enfantines fait écho en nous d'un désir à jamais inassouvi .
Et nous croyons percevoir encore le son de sa grosse voix chaude , émouvante ... La sienne :
" ... Mes compagnons , qui dormaient , furent aussi bientôt réveillés , ayant de l'eau par-dessus la tête ; notre biscuit et notre baril de bière , dans lequel la mer entra , furent entièrement gâtés , et nous fûmes longtemps à vider l'eau avec nos chapeaux ...
A la fin , la chaloupe étant soulagée , je remis à route pendant le reste de la nuit ...
Le jour suivant , vers les huit heures du soir , nous abordâmes à la côte de Bretagne , à deux lieues de Tréguier ... " ( 24 )
Nous finissions alors tous par pousser un long soupir de soulagement !
N'avait-il pas su nous prendre au jeu , ce cher grand-père , en nous faisant craindre pour la vie de notre héros ?
D'abord , l'oeil réjoui de l'effet qu'il avait pu produire , il se mettait à calmer d'un air ironique nos angoisses : puis , se moquant de nous , le voilà qui éclatait d'un rire tonitruant !
C'était sa manière à lui de saluer le bon tour joué jadis par notre célèbre compatriote aux Anglais .
Quant à Yannig , fasciné par le bonhomme , il semblait boire chacune de ses phrases .
L'enfant , se rappelant ainsi ses rares escales par le souvenir d'histoires fabuleuses qu'il lui rapportait , l'avait vu jeter l'ancre , un temps , dans sa famille , avant de s'embarquer à nouveau pour courir l'aventure et les plus grands risques !
Cette fois , le crépitement du télégraphe avait , de son bruit sec , ramené l'aïeul au bercail :
- Revenez vite ! Les enfants sont arrivés !
" Tiens , tiens , réfléchit le capitaine . On dirait que la Prophétie se réalise plus vite que je ne l'avais prévu ...
( A Suivre )

DAN AR WERN - Le Passeur des Mondes ( 1er Cercle ) - VI - L'Attente / Première Partie - 5 - Tadig Tanguern - Pep gwir miret strizh / Tous droits réservés / All rights reserved . " Le Passeur des Mondes " , Copyright 2005 , SGDL . Copyright arbredor.com 2007 et 2008
( Version numérique ) .
" Et tout marin , et tout homme qui navigue sur la mer ,
Et les navigateurs ,
Et tous ceux qui travaillent la mer ,
De loin ils se sont tenus ... "
Apocalypse , 18 , 17 .
Notes :
21 - Daniel De Foe ( 1660 - 1731 ) , écrivain anglais , l'auteur de " Robinson Crusoé " ( 1719 )
22 - Robert , baron Surcouf ( 1773 - 1827 ) , corsaire breton né à Saint-Malo .
Jacques Cartier ( 1491 - 1557 ) , navigateur breton né à Saint-Malo , découvreur du Canada .
23 - Robert Louis Balfour Stevenson ( 1850 - 1894 ) , écrivain écossais , l'auteur de " L'Île au Trésor " ( 1883 )
24 - René Duguay-Trouin ( 1673 - 1736 ) , corsaire et marin breton , né à Saint-Malo . " Mémoires " , Paris , Foucault , 1829 .
* " Ar en Deulin / War an Daoulin " ( A Genoux , 1913 ) par Yann-Ber Kalloc'h-Bleimor ( 1888 - 1917 ) , poète , écrivain breton né à Groix , mort pendant la Grande Guerre .
FIN DE LA PREMIERE PARTIE
1 - La Conteuse et L'Ebeniste
2 - Le Castel du Tertre
3 - Mouton noir , Mouton blanc
4 - Lugnasad ( I - Fest-Deiz , II - Pedenn )
5 - Tadig Tanguern

PUZZLE , CARREFOURS ET LABYRINTHE ... V - Different Eyes - Des Yeux Différents - Daoulagad Dishenvel .

Le Faux Miroir ( 1928 )
DIFFERENT EYES
For René Magritte
A John Crawford inspired poem . He told me one night he had lived in New-York ,
at the beginning of the 20th century .
" Da zeigt die Stadt
Dir asphaltglatt
Im Menschenrichter
Millionen Gesichter :
zwei fremde Augen , ein kurzer Blick ,
die Braue , Pupillen , die Lider .
Was war das ? Vielleicht dein Lebensglück ...
Vorbei , verweht , nie wieder . "
Kurt Tucholsky ( 1890 - 1935 ) ,
" Augen In Der GrossStadt " ( 1930 )
Walkin' thru the night
Without lookin'
At those different eyes
On lightless landscapes
Reflectin'
Your strangest dreams ,
While your past
Turns slow
Into sad reveries ,
Dark mirror windows
Far away ,
Send you back
Their faces empty ...
Poor passin' people
Minglin' their indifferences ,
Not a smile healin' them ,
Only fleetin' shadows
Into echoes
Of sombre melodies ...
And streets glimmerin'
Under a heavy rain ,
But no cars can undo their chains ,
Because there's no one to drive them ...
It's the City
Where you're going to ,
With no one to really talk to
But your Loneliness ?
You're lost thru that night ,
Under an open sky ,
No one to answer
Your saddest why ...
This hand you held
Before
Was your last link ,
You know ,
The hand you held ,
Your last call ...
DAN AR WERN - PUZZLE , CARREFOURS ET LABYRINTHE ... V - Different Eyes - November 28th , 1981 / November 5th , 2007 / September 21st , 2020 - Pep gwir miret strizh / All rights reserved / Tous droits réservés . " Puzzle , Carrefours et Labyrinthe " ( Crossroads , Maze and Puzzles ... ) , Copyright 2006 .
" Decalcomania " ( 1966 ) by René Magritte
(1898 - 1967 )
All rights reserved .
STUDIOU - II - SPECIAL HALLOWEEN - A-Drenv d'ar Ouel ... - Behind the Veil ... - Derrière le Voile ... Breton Version / E Brezhoneg ( 4 ) .


" And all of these spirit voices rule the night ... " *
Paul Simon
A-Drenv d'ar Ouel ... ( 4 )
VI - Frankiz...
Hervez Léon Denis , e tiskouezhe mat ar Gelted , en o emzalc'h , tro-spered-se ar Frankiz , war un dro e-kenver buhez ensavadurel anezho , diazezet war zilennadegoù demokratel , hag ivez e-kenver o boazioù , lusk o c'halonoù .
Evel eneoù dieub war an Douar int bet skeudennet , hag a nijfe dreist en egor da c'houde ...
Pajennoù kaer-tre a gavomp e levr an oberour diwar o fenn a-hend-all , bet embannet ar wech kentan dres goude e varv e miz Meurzh 1927 .
Re ar pennad pevar , da skouer , gouestlet da Vreizh , ha dreist-holl an arroudenn-man , ma vez komzet brav ennan eus he fobl .
Seblantout a ra bout bet skrivet hiziv an deiz , ken digemm hag henvel-bev ha m' eo chomet atav hor pal , hor hunvre ...
" Hunvreal a reont , evit Breizh , en un emrenerezh a vefe henvel ouzh hini Bro-Gembre , gant he yezh , he lennegezh , he c'hazetennoù .
" Hunvreal a reont en ur Familh grenv , he doareoù glanoc'h , diazezet war an Henvoaz !
" Hunvreal a reont en un unvaniezh strizh gant broioù tramor , keltiek a orin , kevreet dre santad ur blanedenn stroll .
" Mirout a reont ur fizians digemm e tonkad o gouenn ** e don o c'halonoù , e peurdrec'h ar Geltiegezh e pennaennoù dreist anezhi a-benn ar fin : FRANKIZ , REIZHDER , ARAOKAAT ! ( 2 )
ECHU
___
DAN AR WERN - Studioù - II - A-Drenv d'ar Ouel ... ( 4 ) - Here / Du 2005 ha 2020 - Breton Version / E Brezhoneg - Pep gwir miret strizh / All rights reserved / Tous droits réservés . " Studioù " , Copyright 2007 .
* "Spirit Voices " , Paul Simon , in "The Rythm of the Saints " , Warner , 1990 - All rights reserved .
** Talvoudegezh ledan , a-dra-sur , evit un den brokus eveltan .
" Skeudenn ar marv eo momedoù kentan m'en em roomp d'ar c'housked ; ' vel morzet en ur vorenn eo deut hor sonj , ha ne c'hellomp ket spisaat ar poent resis pa gendalc'h ar "me " , en ur stumm all , oberenn e vuhez . "
Gérard de Nerval - "Aurélia " , I , 1 .
STUDIOU - II - SPECIAL HALLOWEEN - A-Drenv d'ar Ouel ... - Behind the Veil ... - Derrière le Voile ... Breton Version / E Brezhoneg ( 3 ) .

A-Drenv d'ar Ouel ... ( 3 )
V - Utopia
Bez' e oa un "utopia " all en naontekvet kantved : hini sokialouriezh Charles Fourier ( 1772 - 1832 ) , damkanour ar "Falanstered "
( Phalansteries ) , kevrennoù ma veze anezho eus ur "Falanks " ( Phalange ) , strolladoù tud a glaske tizhout un uhelvennad o vevan a-gevret en ur gumuniezh labour , seurt "Kibboutz " mod-kozh , mar kavit gwell .
Un diskoulm da enkadennoù don ar gevredigezh ?
Ken reuzeudik , e gwirionez , e oa stad ar vicherourien hag ar gouerien er c'houlz-se , berr alies an traoù hag ar boued ganto , ma veze gwall nec'het o spered gant bec'hiou enkrez warno ha ma glaske an holl d'en em dennan eus an diaesterioù-se gant un doare goanag dezho .
Ha kement a oa bet degouezhet gwall reuziadoù dienez ha naon e pep lec'h , ma darzhas ivez meur a wech taolioù-dispac'h ha reveulzioù gwadek ( 1830 , 1832 , 1848 , ar Gumun ... )
E 1883 , e-pad ur brezegenn e Toloza , e kejas Léon ouzh un den yaouank skolveuriekaet dispar war ar Brederouriezh .
Gwir eo en doa echuet heman e studioù "er memes rummad eget Bergson " , e penn araok ar "Skol Normal " ( 3 ) .
Jaurès 'oa e anv , ha , diouzhtu , e oa bet teoget an daou zen an eil gant egile .
Na zisonjomp ket e oa e barr he brud ar Spiritouriezh er c'houlz-se , hag er c'harterioù gwerinel , " e teue ar c'helc'hioù da vezan ivez oaledoù sevenadurel evit deskin da lenn ha da skrivan da dud ar bobl , pa greizennoù kenskoazell , gant ur reizhiad arc'hant-kred evito . " ( 19 )
Ouzhpenn da se ha goude sellout pizh , e veizer e tiverke un tamm rannadur e renkadoù hor c'hevredigezh menoz an adenkorfadur hag e vefe "ar Relijion nevez "-se re nes d'ar bobl evit an dud a stad uhel , o kinnig dezhi ur c'henaozadur , marteze , re a du ganti .
Ur feiz hegredik e oa da gentan , mesket a drivliadegoù e doare ar Gatoliked , hag a ziskouezhe he doujans evit Doue , pe a gehele ar Werc'hez hag ar Sent evelto .
Met da c'houde e oa skoazellet gant arnodennoù poellek bet sevenet gant tud a skiant .
Ha neuze , he doa graet kement a verzh ar Spiritouriezh evit se ?
Ur gwir abeg , war a gredomp , 'oa he doare meizan menozioù dispar ag araokadenn , a gevatalder etre an dud , ha , dreist-holl , ar plas brasoc'h bet roet ganti d'ar maouezed .
( Da Vezan Kendalc'het )
___
DAN AR WERN - Studioù - II - A-Drenv d'ar Ouel ... ( 3 ) - Here / Du 2005 - Breton Version / E Brezhoneg - Pep gwir miret strizh / All rights reserved / Tous droits réservés . "Studioù " , Copyright 2007 .
___
Notennoù :
19 - "Geriadur Burzhudoù ha Darvoudoù Dreistordinal Kristen " ( Dictionnaire des Miracles et de l' Extraordinaire Chrétien ) , gant Patrick Sbalchierro , Fayard , 2002 .

STUDIOU - II - SPECIAL HALLOWEEN - A-Drenv d'ar Ouel ... - Behind the Veil ... Derrière le Voile ... Breton Version / E Brezhoneg ( 2 ) .

A-Drenv d'ar Ouel ... ( 2 )
IV - Keltiegezh Arnevez
En e levr a-zivout "An Drouiziezh " , e skriv reizh Jean Markale e "seblant ken nebeut henvel lidoù ha kelennadurezh ar sektennoù drouizel arnevez ouzh ar pezh a vez anavet diwar-benn an Drouized gant an Istor hag ar Skiant . " ( 13 )
Koulz all , n'eo nemet d'an triwec'hvet kantved , hini "Ar Sklerijennoù " ken brudet , m'eo bet klevet anv eus krouidigezh un "Druid Order " ( Urzh an Drouizien ) nevezkeltiek gant un den anvet John Toland ( 1669 - 1722 ) , doueelour ha katolig iwerzhonat war un dro . Er memes bloaz 1717 , da genver deiziad ofisiel adc'hanidigezh ar Franmasonerezh , oa bet savet ivez , met tri miz abretoc'h , "Logell Vras "
( obedians ) Londrez : met penaos bennak e c'hallfe bezan kredet e oa erruet tost a-unan "dre zegouezh " an daou darvoud-se ? ( 14 )
E red an amzer , e oa mennet an Iliz da zistruj , kousto pe gousto , pep roud eus an azeulerezh gozh er bobl . E-doug ar pevare kantved ' oa bet avielet Bro-Anjou da skouer dindan warez Martin de Tours , met diarvar , ne oa ket bet graet atav er vro-se gant an "douster " hepken ' vezo ken meulet diwezhatoc'h diwarni gant Du Bellay !
An Impalaer Teodoz , e-unan , a embannas ur skrid , evit ma vefe barnet d'ar marv pep hini a azeulfe c'hoazh an Doueed "pagan " . ( 15 )
Bez' eo ar varzhed-kanerien a Vro-Gembre , koulskoude , evel ma vefe displeget un deiz gant Robert Graves , ar re o deus kendalc'het , bev ha splann , spered ar Gelted Kozh , hag int-i eo , peurgetket , a-gevret gant o c'henseurted okitan , "Trobadors ar Garantez gourtes " ( Fin Amor ) o deus miret o hêrezh .
( 16 )
Ne vo ket displeget aman istor ar menozioù o deus eilpennet ar gevredigezh henvoazel betek amzer gwall spontus an Dispac'h Bras ma vevomp hiziv c'hoazh an dilerc'hioù !
Luskad ar Romantelezh ha dudi ma veze diskouezet gant tud'zo evit an Istor ( Michelet ) , a lakaas da enorin en-dro , dindan ren Napoléon III , stourm ar C'halianed ha mare ar Grennamzer ( Kastelloù kozh bet adnevezet gant Viollet-Le-Duc , delwenn vras-divent Verkingetoriks savet e penn krec'h Alezia ... )
Awenet e oa bet "ar Vrezhonekadurezh Arnevez " ( Néobretonisme ) , bet degaset koun diganti en e levr gant Jean-Yves Guiomar , dindan skouer " Gorsedd " ( Kuzul ) an " Eisteddfod " broadel kembreat . ( 17 )
Met imboudet e veze ivez , d'an ampoent , war ur stroll menozioù boutin-tre evit ur rummad tud eus diwezh an naontekvet kantved , hini barzhoniezh kevrinel ar Geltiegezh bet liammet drezi an Drouiziezh ha Kredennoù bennak deut eus ar Reter ( Chamaned , prederouriezh Pitagoras , ... ) .
Hag e oa gwelet alies goude ar "Geltiegezh " mod nevez-se , deut ken diouzh ar c'hiz er c'henver-man , hini " Barzaz-Breiz " , hini Macpherson pe Hugo , evel un enklask romantel ha kevrinus-tre davit un tremened re varzhus ha mojennel . Ur seurt " Heroic Fantasy " a-ziagent , ma fell deoc'h .
Re gaer , neketa ? Mar gallfe bezan gwir ! ( 18 )
( Da Vezan Kendalc'het )
___
DAN AR WERN - Studioù - II - A-Drenv d'ar Ouel ... ( 2 ) - Here / Du 2005 ha 2020 - Breton Version / E Brezhoneg - Pep gwir miret strizh / All rights reserved / Tous droits réservés . "Studioù " , Copyright 2007 .
___
Notennoù :
13 - " An Drouiziezh " ( Le Druidisme ) , gant Jean Markale , Payot , 1985 .
14 - 24 a viz Mezheven 1717 , deiziad , evel ma oar pep hini , eus donedigezh ar Franmasonerezh war an Douar .
22 a viz Gwengolo 1717 , diazezadeg " Urzh an Drouizien " .
15 - Teodoz , Impalaer Roman Flavius Theodosius ( 347 - 395 ) .
16 - " The White Goddess " , gant Robert Graves , Faber and Faber , 1948 . ![]()
17 - " Ar Vrezhonekadurezh " ( Le Bretonisme ) , gant Jean-Yves Guiomar , Archives Historiques de Bretagne /3 , Pennad niverenn 22 " Dalc'homp Sonj " ( Nevez Amzer 1988 ) , Kelaouenn istorel Vreizh .
18 - " Barzaz-Breiz " ( 1841 ha 1867 ) , gant Beskont Kervarker-Théodore de la Villemarqué ( 1815 - 1895 ) .
James MacPherson ( 1736 - 1796 ) , skrivagner skosat ,
oberour " Barzhonegoù Ossian "
( 1760 ) ha "Fingal " ( 1761 ) .
STUDIOU - II - SPECIAL HALLOWEEN - En Tu All d'Ar Ouel ... - Behind the Veil ... - Derrière le Voile ... Breton Version / E Brezhoneg ( 1 ) .
En Tu All d'Ar Ouel ... ( 1 )
da Léon Denis ( 1846 - 1927 )
" Deoc'h-c'hwi ,
A breudeur ha c'hoarezed ac'hanon en Denelezh ,
Deoc'h-c'hwi holl ,
Bet krommet ho korfoù gant samm ar vuhez ,
Bet mantret ho kalonoù gant stourmoù kriz ,
Nec'hamant ha trubuilhoù ,
' Vo gouestlet ar pajennoù-man ... "
Léon Denis
" O , deus , Ael ar Beure ,
Ha rog gant da Gleze
Pallenn teuc'h an noz ... "
Maodez Glanndour -
"Vijelez an Deiz Diwezhan " , III .
AL LIAMM , 1978 .

I - Spiritouriezh
" Ar Gelted kozh , hervez ar ouizieion , a skrive Maodez Glanndour en e levr , " Dre Inizi Ar Bed Keltiek " ( AL LIAMM , 1991 ) , ne lakaent ket speurennoù etre bed an diavaezoù ha bed o doueoù : an doueoù a veve en o zouez , hag int e-touez an doueoù . " ( 1 )
Kavout a reomp un hevelep mennozhioù e-barzh oberenn Léon Denis , " Le Génie Celtique et le Monde Invisible " ( Ijin ar Gelted hag ar Bed Diwel ) , bet adembannet nevez ' zo gant Embannadurioù PHILMAN , un ti-embann gouestlet d'ar Spiritouriezh . ( 2 )
Ha padal , ne gredemp ket e vefe bet ivez un hudsperedour an hini kentan , beleg katolik mod Breizh ha skrivagner brudet kentoc'h , prederour ha person ur barrez en e vro war un dro .
Met piv ' oa Léon Denis ?
Hervez a lavar Jean Prieur , un den eeun e oa , ur micherour lorenat , paour a-walc'h , hag a lenne diwezhat en noz da wellaat e zeskadurezh . ( 3 )
Allan Kardec ( 1804 - 1869 ) a gejas evit ar wech kentan e Tours , fromet-tre dirak ar Mestr , o selaou pizh e brezegenn er geoded-man . Pebezh diskuliadenn vras e oa bet evitan , hep mar ebet , d'en em lakaat da gomz ouzh hini en doa skrivet , e 1857 , "Levr ar Speredoù " , deuet buan ken brudet er
bed-holl goude-se ! ( 4 )
Anavezout a rae endeo berzh ar gwarellezh ( magnetism ) , a-raok Dispac'h Bras Bro-C'hall .
Franz-Anton Mesmer ( 1734 - 1815 ) , ur mezeg alaman en doa diskouezhet e nerzh hag amprouet anezhan dre implij ar "beruzennoù hollvedel "
( universal fluids ) .
Skoet en doa evel-se meur a galon e-kreiz ur mor a feizidi !
Ha kroget ivez gant un hent chomet kuzh .
A-hend-all , penaos kompren en em skignas ar Spiritouriezh 'vel ul luc'hedenn en naontekvet kantved ?
War a seblant , o doa desket tud "diouzh an dibab " , evel-just , da lakaat "an daolioù da drein " ( to do table-turning ) , rak o doa ezhomm mont e darempred gant o nesan aet d'an Anaon tost dezho evit komz ganto !
Ha tud anavezet , evel Victor Hugo , Conan Doyle , Eugénie de Montijo , deuet Impalaerez Bro-C'hall da c'houde , a oa dedennet gant studi-se "Kevrinoù an Ene " .
Napoléon III e-unan , he gwaz , en dije laret adalek an Nenvoù , dre hanterour ur Medium , "e vije bet diaes hiziv evidomp da gredin pegen pouezus , e pep kenver , e oa bet emglev ar Speredourien en naontekvet kantved , ken evit a sell ouzh ar brederouriezh , dre vras , ken evit ar vuhez voutin ivez . " ( 5 )
Hervez kont , e oa bet kroget an holl draoù-se e 1847 , pe 1848 , er Stadoù Unanet , pa glevas ar c'hoarezed Fox trouzioù iskis e-barzh o zi .( 6 )
Un doare kehentin etrevedel a zigore un hent nevez d'ur gredenn all . Pe gentoc'h , e oa ur mod all un tamm dishenvel hepken da dostaat ouzh an hini kozh a-gevret gant ar re varv , ha 'vel ma oa bet dija laret , en em skignas d'an tizh ruz war holl an Douar !
II - Dasorc'hidigezh
Hervez Relijion ar Gatoliked , omp salvet nemet gant Aberzh Meur Jezuz-Krist , e-pad Gwener Ar Groaz .
Met e kemenn deomp Sant-Paol ne vo dasorc'het nemet un Den speredel er C 'hloar gant un anien dishenvel dezhan goude e vuhez zouarel . ( 7 )
N'eus ket pell ' zo , abaoe un tregontad bennak a vloavezhioù ha marteze ouzhpenn , eo bet enrollet testenioù dedennus ha graet enklaskoù pizh diwar-benn "Buhez goude ar Marv " gant ur mezeg amerikan , Raymond Moody , hag hini deut ar brudetan evit se e-touez un nebeud klaskerien all a-vreman
Arnodennoù Nes d'ar Marv ( A.N.M ) - Near Death Experiments ( N.D.E ) . ( 8 )
" Ha kredin a ran mont en tu all ar gorre ? " , en em c'houlenne ivez hor barzh Jil Servat , gantan ar peurrest eus an Denelezh , ken prederiet gant he dazont . ( 9 )
Diouzh hon eus klevet , ez eus tu , hiziv an deiz , da enrollan mouezhioù re zispartiet , da filman anezho , zoken .
Ha e-barzh levrioù bennak seurt-se , tud yaouank marvet , kristenien pe nann , o deus gallet komz a-ziwar o buhez nevez er broioù astrel .
( 10 )
Ken kevrinus , evelato , e seblant bezan an tachennoù-se evit an darn vrasan ac'hanomp , spontet ma ' z omp , eveljust , gant ar pezh 'zo dianat deomp , ha re bell , war a gredomp , diouzh ma santomp en hor buhez bemdeziek : siwazh , n'eo ket c'hoazh un dra voutin pe zister da welout un Ael o tiskenn eus an Nenv !
Rak se , eo dav dimp bezan evezhiek-tre , pa lennomp testennoù a c'hellfe , ma vevfemp anezho , lakaat strafuilh da sevel en hor personelezh don , trubuilhan hor speredoù , pe vont re e-barzh hon diemskiant gant ur seurt bredelfennerezh dre ret o sklerijennan hon eneoù a-daol-trumm evel-se !
Kement a draoù ne ouzomp ket !
Ar c'hardinal Ratzinger e-unan , deuet da c'houde Benead XVI , a ziogele pemp bloaz ' zo , "e oa an den , er bed hiziv , en ezhomm eus an Dilavar , eus ur gevrin dreist-hiniennel evitan , eus ar Gened . "
Marteze n'en em gavomp met en diouer eus ul Lavar a-vreman , neuze ? Mouezh Doue , na mui na maez .
Hag ar pab da zont a ouzhpenne :
" N'eo nemet ha ma vefe evel ur mentad eus ar Beurbadelezh , e vefe bras ivez , hag e talvezfe kement-all hor buhez war an Douar . " ( 11 )
III - Adenkorfadur
Petra sonjal , neuze , a-zivout menoz , ken breutaet , an Adenkorfadur
( Reincarnation ) ?
War a seblant , e oa ur ger nevez d'ar c'houlz-se , bet ijinet a-ratozh-kaer gant Allan Kardec , da wirian e lezenn a "emdroadur war wellaat " evit an eneoù .
Hag hervezan , eo gwelloc'h ar ger-se eget hini a "dreuzvuhez "
( metempsychosis ) , bet graet gantan gant hon drouizien gozh .
Rak , diouzh Lezenn an hudsperedourien , ne c'hall ket ar Spered mont da zilignezan .
Diazezet eo o c'hredennoù , en enep , war Reizh ha Furnez Doue , E Youl da savetein E vugale , nebeut ha nebeut , gant Karantez , en ur rein dezho , evel-se , amzer a-walc'h da vont war well , dezho da zerc'hel mat , gant Spi , d'E Lavar .
" ... Genel , mervel , hag adc'henel c'hoazh , a gemenne Allan Kardec , mont war-raok hep ehan , evel-se eman Al Lezenn . " ( 12 )
Deomp-ni , e tegas da sonj eus ur rimadell vugale hag a c'hellfe arouezian "Rod Vras an Tonkadur " :
" Pep hini d'e dro , hag ar vilin a dro " , a gane Achantourez hon yaouankiz en he diskan . ( 13 )
Diouzh e du , setu pezh a seblante respont Dezhi Léon memes tra , hag en em stage ha kenglote pep tra gant ur poell strizh , hervezan , da heuliad buhezioù an eneoù ...
( Da Vezan Kendalc'het )
___
DAN AR WERN - Studioù - II - En Tu All d'ar Ouel ... ( 1 ) - Here / Du 2005 ha 2020 - Breton Version / E Brezhoneg - Pep gwir miret strizh / All rights reserved / Tous droits réservés . "Studioù " , Copyright 2007 .
___
Notennoù :
1 - "Dre Inizi ar Bed Keltiek " , Dremm ar Speredegezh Vrezhon , Gorre ha Donder , gant Maodez Glanndour , AL LIAMM , 1991 .
2 - "Ijin ar Gelted hag ar Bed Diwel " ( Le Génie Celtique et le Monde Invisible ) , gant Léon Denis , Philman , 2005 .
3 - "Europa ar Vediumned hag an Deskonidi " ( L'Europe des Médiums et des Initiés ) , gant Jean Prieur , Lanore , 1994 .
4 - "Levr ar Speredoù " ( Le Livre des Esprits ) , gant Allan Kardec , 1857 , Dervy-Livres , 1979 .
5 - "Allan Kardec en e Amzer " ( Allan Kardec et son Epoque ) , gant Jean Prieur , Emb. Du Rocher , 2004 .
6 - Ur roll pouezus o devoa dalc'het ar c'hoarezed Fox da zisklerian gwirvoud ar speredoù er Stadoù-Unanet .
7 - Sant-Paol , I , Kor - XV , 43 .
8 - "Buhez goude Ar Vuhez " ( Life after Life / La Vie après la Vie) , gant Raymond Moody , Robert Laffont , 1977 .
9 - "En Tu All d'ar Gorre " , kanaouenn Jil Servat , in "Le Pouvoir des Mots " , Kalondour , 1976 . Phonogram / Philips . Pep gwir miret strizh .
10 - "Lizheroù Pierre " ( Lettres de Pierre ) , gant Pierre Monnier , 7 levr , Lanore , 1980 - 1989 .
11 - " Prezegenn " ar C'hardinal Ratzinger , d'an 10 a viz Kerzu 2000 .
12 - " Kredo " an Hudsperedourien .
13 - " Mik , Mik , Mik " , kanaouenn hengounel Bro-Wened kanet gant Eliane Pronost , in "Chants du Vieux Monde " , laz-senin bleiniet gant Roje Abjean .
MOSAÏQUE - IV - Emsonjoù - Meditations - 1 - Esclarmonde .
Emsonjoù
( 1 )
Esclarmonde

" Monde , monde , vaste monde ,
Si tu t'appelais Raymonde ... " *
Un doare da sellet ouzh ar c'hlanded o vezan trelatet e spered gant dalc'h touellus ar gerioù . Met piv a gredfe bezan gouest da vestronian e sell , e lavar , pe e spered ?
( Une façon de voir la pureté , l'esprit bouleversé par l'emprise trompeuse des mots !
Mais qui se croirait capable de maîtriser son regard , sa parole ou son esprit ? )
J'ai rêvé que ton coeur Hunvreet m'eus e oa da galon
Etait pour moi le centre du monde , Kreiz ar bed evidon ,
Et je me suis dit Ha sonjet 'm boa ennon
Que c'était Esclarmonde E oa Esklarmond
Cherchant sa trace , O klask he roudoù
Au milieu des cieux ...
'Kreiz an nenvoù ...
* " Raymonde " , ur ganaouenn gant Maxime Le Forestier , emb. " Coïncidences " , in " Passer Ma Route " , Polydor , 1995 - Tous droits réservés / Pep gwir miret strizh .
___
Dan Ar Wern - MOSAÏQUE - IV - Emsonjoù - 1 - Esclarmonde - Castelfalfi , Toskana , 19 / 08 / 2007 - Pep gwir miret strizh / Tous droits réservés / All rights reserved .
" Emsonjoù " , Copyright 2007 / 2008 .
AUBERIVE ( Trede Kelc'h ) - 5 - Kernevez / Villeneuve , Breton Version / E Brezhoneg ( 2 ) .
Auberive ( 5 )

Kernevez ( dibenn )
3 - Diskennet omp en-dro .
Adkavet em boa va c'henseurted , buhez ar burev .
Ur chans 'oa dit m'he doa fiziet ennon he chomlec'h , a sonjen , ankeniet . Hag ivez , ma oa-hi o chom e rannvro Pariz , eveldon : " Au pair emaon , e Neuilly ... evit daou viz c'hoazh . "
Krenan a raen pa gleven ar c'homzoù-se , distaget ken sklaer , 'vel ur varnadenn .
Lizheroù karantez hir a skriven dezhi . Bep noz , e klasken pellgomz .
Bepred hegarat , habask , evel ma seblant bezan an Amerikaned , e c'hoarzhe-hi goap , difrom ha pragmatek , ouzh va c'hinnigoù .
Lakaet e voe un emgav .
Envorin a ran ... Kemer a ris anezhi dirak he skol-dans , plasenn an Invalides .
En e bleunv e oa Miz Ebrel . Ha me 'gave din e oa-hi boemusoc'h egt biskoazh .
Hep rannan ger ebet , e treuzjomp an Tuileries .
Kemennet ez poa din : " Klask klevet an diskan-man hepken : Buhez , me 'gar ac'hanout ! "
Ha me da sonjal , koulskoude , en ur poz-kan all a salmfe trist e respont ennon , e-touez bernioù deil gwenvet gant flourig ar marv , hini avel an diskar-amzer :
" Miz Ebrel , e teuio ... Miz Gwengolo , e teuio d'am c'houn . " ( 7 )
Leun-barr a levenez , e tennez da alan en aer sin : " Na pegen eürus on da vezan aman ... Pegen kaer eo an devezh ! "
An heol splann a sklerijenne da zaoulagad gwervaen , nemet e vefe da vousc'hoarzh a savfe davetan .
Biskoazh n'ankounac'hain an ti-debrin-se , war-zu Saint-Michel , lec'h ma oan bet degaset ganit : " An Ostaleri Vihan " 
Deut eo da vezan pal va firc'hirinadennoù .
" Plijout a-walc'h a ran dit ? Troc'het 'm eus va blev " , a lavaras din a vouezh izel , gant he neuz eeun a roe c'hoant din , muioc'h c'hoazh , da bokat dezhi evel ur foll !
Kinnig a ris dezhi he frof : arc'henadoù-koroll nevez he doa diskouezet din a-raok , entanet , e gwitrin ur stal-vras .
Dre laer , e stokas he dorn ouzh va brec'h .
" Trugarez , Yann , n'on ket dellezek anezho , ne rankjes ket bezan graet kement-se . "
Termal a reas un tammig , mezh ganti , ruzaj o tont war he divjod : " ... Re gaer int ... "
War-nes eilgerian e oan bet , ha me da grenan gant an drivliadenn-se :
" Grik ... Ne lavar seurt ... Chom didrouz ... Piv 'c'hell didouezian ar gaou diouzh ar wirionez ? " ( 8 )
Goude ur predig sioul : " Gout a rez , me 'zo gant ar sonj da vont kuit bremaik ... da Vro-C'hres em eus c'hoant da veajin gant Julia , va mignonez ... Anavezout mat a rez anezhi endeo , neketa ? "
An hini a oa a chome e Bro-Saoz . A-hend-all , ez aent bepred da skian o-div a-gevret .
Dinerzh , e respontis goustad , evel peurvantret dirak un dazont hepzi na oa tec'h ebet dioutan .
Hag an dra-se am boa raksantet , hep gaout ar galon da dalan outi .
Yen-skorn , marteze , e oa deut va mousfent eviti :
" Kredin a ran ez in d'en em veuzin er Saen " .
N'he doa ket kredet kompren , pe van he doa graet , kentoc'h , da c'hoarzhin : " Waah ! Pegen romantel oc'h-chwi bepred , Gallaoued ! "
4 - Ne oa ket bet tizhet barr an dic'hoanag c'hoazh .
Pa oan oc'h ambroug anezhi e-tal digor meurdezus ar palez-se ma oa o chom ennan , e santis un tamm nec'hamant pa ranken dilezel eno va frinsez yaouank , evel dirak dor , prennet da viken , an ezvezans .
Mennet e oa d'am c'halonekaat , hag hi da laret din e teufe en-dro e-pad un nebeud devezhioù .
Gerioù na c'hallent nemet degas muioc'h a anken war va spered .
Derc'hel a raen anezhi an tostan din , daeroù em daoulagad ...
" Mont tre a rankan , breman ... So long , Yann ! Take care ! "
Pell em eus gouelet , gouzanvet 'm eus .
Den ebet n'en deus merzet spisoc'h egedon e oamp ken dinerzh ha dic'halloud rak taolioù gidas an Tonkad .
Fellout a raje din da heulian betek penn ar Bed , dre ar morioù , war gein va marc'h-red , kozh ha feal .
M'em bije gellet ...
Karout a raen ac'hanout , Virjinia .
Evel dour difinv al lenn , entanet gant ur sterenn diamen ...
Va c'harantez e oas , va bann-heol din-me .
Mes , ro din ur respont : da ven e ranker mont pa'z eo bet tizhet penn an hunvre ? ( 1 )
___
DAN AR WERN - Auberive ( Trede kelc'h ) - 5 - Kernevez / Villeneuve ( 2 ) - Meurzh 1986 - Bet embannet war AL LIAMM 336 ( C'hwevrer 2003 ) - Breton Version / E Brezhoneg - Pep gwir miret strizh / All rights reserved / Tous droits reservés . " Auberive " , Copyright 2006 .
___
Notennoù :
1 - Kanaouenn Dan Fogelberg : " Nether Lands ", Hickory Grove Music ( ASCAP ) , 1977 . All rights reserved .
2 - " Virjinia " , 1979 , in " Auberive " 7 , barzhoneg Dan Ar Wern .
3 - " Who has seen the wind ?" , danevell Carson McCullers , skrivagnerez amerikat ( 1914 - 1967 ) , embannet e 1956 e-barzh ar gelaouenn " Mademoiselle " , and in " The Mortgaged Heart " , Houghton Mifflin , Boston , 1971 .
4 - " The Sojourner " ( An Tremeniad ) , danevell Carson Mc Cullers , embannet e " Mademoiselle " e 1950 , ha goude , e-barzh " The Ballad Of The Sad Cafe " ( Gwerz ar C'hafedi Trist ) , Houghton Mifflin (1951 ) .
5 - " Heinrich Von Ofterdingen " ( 1802 ) , romant lourennek , intret a varzhoniez hag a brederouriezh , brudet-kaer . Bet skrivet gant ar skrivagner german Novalis ( 1772 - 1801 ) , oberour meur ar Romantelezh .
Sophie Von Kühn , danvez-gwreg Novalis , a oa marvet yaouank-tre . Nec'het-bras e oa bet ar barzh gant ar gwalldaol-se .
6 - Kanaouenn all Dan Fogelberg : " There's a place in the world for a gambler ", in " Souvenirs " , Hickory Grove Music ( ASCAP ) , 1974 .
7 - " April come she will " , kanenn vrudet gant Simon and Garfunkel . Pattern Music LTD , 1965 , Paul Simon . All rights reserved .
8 - " Dancing Shoes " ( Botoù Dansal ) , ur ganenn all gant Dan Fogelberg , in " Nether Lands " .
___
" Ken kaer eo honnezh ma vezer skoet gant ar boan pa seller outi .
Re bar d'un ene hewel eo ... "
Isabelle Rivière , " Skeudoù Alain-Fournier " , An Istor Gaer . Emile-Paul Frères , 1947 .
___